Η χαμένη τιμή μιας Μεταπολίτευσης που δεν έγινε.

«Η Ελλάδα είναι ένας τόπος χαμένων ευκαιριών. Ένας τόπος που κυριαρχεί η γελοιότητα. Αν ήξερε ο φουκαράς ο Ρωμιός πόσο γελοίοι έχουμε γίνει. Δεν το ξέρει. Του το κρύβουμε. (…) Είμαστε έτοιμοι να διαπράξουμε τα χειρότερα εγκλήματα κατά του τόπου μας και να αποδώσουμε την ευθύνη σε κάποιους τρίτους. Σε κάποιους ανθέλληνες. Ενώ οι χειρότεροι ανθέλληνες είμαστε εμείς. Η Ελλάδα των αεριτζήδων».

Λεωνίδας Κύρκος

ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ (Ολόκληρο το κείμενο): ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ

ΣΤΗ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΦΑΣΗ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΘΕΜΕΛΙΩΣΗ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΑΠΟΦΑΣΗ – ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΗΣ Κ.Ε. ΤΟΥ Κ.Κ.Ε. (ΕΣ.)

ΜΙΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΓΙΑ ΜΙΑ ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

1

Ύστερα από χρόνων στρατοκρατική τυραννία χαράζει για την Ελλάδα η αυγή μίας δημοκρατικής προοπτικής.
Η λαίλαπα της 21ης Απριλίου πέρασε, αφού σώριασε τον τόπο σε ερείπια. Η κυπριακή τραγωδία, που άρχισε με το έγκλημα του πραξικοπή­ματος κατά του Μακαρίου, ήταν η τελευταία μιας μακριάς σει­ράς από συμφορές. Όταν στη φασιστική βία, την οικονομική εξαθλίωση του Λαού, την πλήρη χρεοκοπία της δικτατορίας προστέθηκαν η κατάλυση της ανεξαρτησίας της Κύπρου, η τουρκική εισβολή και οι απειλές του πολέμου, όπου οδήγησε η χούντα με την πολιτική της, η εθνική κρίση ξέσπασε.
Η λαομίσητη στρατοκρατική τυραννία έπεσε και άνοιξε ο δύσκολος δρό­μος για τη θεμελίωση μιας νέας δημοκρατικής πορείας, την εγκαθίδρυση μιας γνήσιας πολιτικής Δημοκρατίας.

2

Μέσα σ’ ένα σύνολο πολύπλοκων και αντιφατικών παραγόντων, η δύναμη που οδήγησε στην πτώση της δικτατορία των τανκς ήταν στο βάθος η αντίθεση του ενωμένου Λαού. Η πολιτική της στρατοκρατίας προσέκρουσε από την πρώτη στιγμή στην εναντίωση και την αντίσταση των πιο πλατιών μαζών και του συνό­λου σχεδόν του πολιτικού κόσμου. Και μέσα στις ένοπλες δυνά­μεις, το πραξικόπημα του Απρίλη δεν πέρασε χωρίς αντίσταση. Εκατοντάδες από τους καλύτερους αξιωματικούς διώχτηκαν, φυλακίστηκαν και υπέφεραν.

3

Μέσα στην εθνική κρίση που προκάλεσε η αμερικανόδουλη δι­κτατορία χρεοκόπησαν μερικά συστήματα ιδεών στα οποία στηριζόταν και η προχουντική δημοκρατία.

I

Ο αντικομμουνισμός και η πολιτική των διακρίσεων, που οδή­γησε στη στρατοκρατική δικτατορία.

II

Η εξάρτηση από τις ΗΠΑ-ΝΑΤΟ στο όνομα της υπεράσπισης της ανεξαρτησίας της χώρας, που έφερε την τραγωδία της Κύ­πρου και την άμεση απειλή κατά της Ανεξαρτησίας και της Ακεραιότητας της Ελλάδας. Η εκτίμηση ότι η ασφάλεια της χώ­ρας μας κινδυνεύει απ’ το βορρά, απ’ τις σοσιαλιστικές χώρες, ενώ η πράξη απόδειξε ότι κινδύνευε και κινδυνεύει από τον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό και το ΝΑΤΟ, που χρησιμοποιούν σή­μερα σαν όργανο τον τουρκικό σοβινισμό και επεκτατισμό. Η αντίληψη αυτή οδήγησε στο να προσανατολιστεί η εθνική μας άμυνα στα στρατηγικά σχέδια και επιδιώξεις του Πενταγώνου και να μείνει απροετοίμαστη απέναντι στους πραγματικούς κιν­δύνους.

III

Η θεωρία και πρακτική της «εθνικοφροσύνης», που συνοδευό­ταν με την κατηγορία κατά της Αριστεράς για εθνική προδοσία, ή, τουλάχιστον, αφερεγγυότητα, και που συνέδεε την έννοια της υπεράσπισης της εθνικής ασφάλειας με την υπεράσπιση του πο­λιτικού και κοινωνικού κατεστημένου και την καταπολέμηση των σοσιαλιστικών ιδεών.

IV

Η θεωρία και πρακτική της οικονομικής ανάπτυξης προς όφελος των ξένων και ελληνικών μονοπωλίων και σε βάρος των εργαζο­μένων και των μη μονοπωλιακών στρωμάτων δεν οδήγησε στην ανάπτυξη, αλλά στην επιζήμια εξάρτηση της οικονομίας μας.

Η χρεοκοπία αυτών των συστημάτων ιδεών, στα οποία στηριζό­ταν ως τώρα το κρατικό οικοδόμημα μετά το τέλος του εμφυ­λίου πολέμου, ανοίγει για πρώτη φορά στη σύγχρονη ελληνική ιστορία τη δυνατότητα πραγματικών δημοκρατικών εξελίξεων.

4

Μέσα στις συνθήκες της κοινής αντίστασης, το κοινό πάθος για την αποκατάσταση της Δημοκρατίας, οι κοινοί αγώνες και τα κοινά μαρτύρια,κατανίκησαν τις ψυχώσεις του εμφυλίου πολέ­μου, διαμόρφωσαν κοινή γλώσσα και κοινή συνείδηση σ’ όλο το Έθνος. Εργάτες και φοιτητές, αστοί και αγρότες, διανοούμε­νοι, ακαδημαϊκοί δάσκαλοι, δικαστικοί και στρατιωτικοί, γνώ­ρισαν κάτω από τραγικές συνθήκες την ανάγκη να ενώσουν πάνω από διαφορές τις προσπάθειές τους, για να υπάρξει ένα καινούργιο δημοκρατικό πλαίσιο, βασισμένο στην αρχή της λαϊκής κυριαρχίας και της υπεράσπισης της εθνικής ανεξαρτη­σίας – ένα κοινό θεμέλιο για το Δημοκρατικό Αύριο της πατρίδας μας. Αυτή η κοινότητα αισθημάτων και πλαισίων αποτελεί τη μεγαλύτερη κατάκτηση του Έθνους στις τελευταίες δεκαε­τίες και πρέπει να διαφυλαχτεί σαν κόρη οφθαλμού, γιατί είναι το βάθρο πάνω στο οποίο θα στηριχτεί η προσπάθεια για την ανανέωση της Δημοκρατίας και της πατρίδας. Αυτά ακριβώς επιβεβαίωσε η πάνδημη συγκέντρωση της Θεσσαλονίκης.

ΕΘΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑΣ ΚΑΙ ΕΙΡΗΝΗΣ

1

Εθνικά και δημοκρατικά προβλήματα είναι σήμερα αδιάρρηκτα συνδεδεμένα σε μιαν ενότητα.
Η δύναμη που συνενώνει και εμπνέει το Έθνος είναι η ιδέα της Δημοκρατίας, της αδέ­σμευτης Λαϊκής Κυριαρχίας, της Ανεξαρτησίας και της κοινωνι­κής προόδου· και, χωρίς μια δίκαιη λύση του Κυπριακού, η δη­μοκρατική πορεία θα βρίσκεται πάντα κάτω από έντονες απει­λές και σοβαρές πιέσεις από τη μεριά των ιμπεριαλιστών και των αμετανόητων στρατοκρατών.

Η αποχώρηση από το ΝΑΤΟ

2

Το Έθνος ολόκληρο χαιρέτισε την αποχώρηση από τις στρα­τιωτικές δεσμεύσεις στο ΝΑΤΟ και την τελευταία δήλωση του πρωθυπουργού ότι είναι οριστική και σταθερή. Βλέπει σ’ αυτήν, την αφετηρία για μιαν ελληνική εξωτερική πολιτική, έξω από τους στρατιωτικούς συνασπισμούς.
Η κατεύθυνση αυτή πρέπει να γίνει αμετάτρεπτη και να ολοκληρωθεί, με ανοιχτή την προ­οπτική να λυτρωθεί η χώρα από τις αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις, από τις διμερείς συμφωνίες με τις ΗΠΑ, από κάθε δέ­σμευση στη διαμόρφωση της δικής της πολιτικής. Στην εποχή που ζούμε, είναι αδύνατο να αγνοηθεί το βάρος που ασκούν στον διεθνή στίβο οι μεγάλες Δυνάμεις. Η ελληνική πολιτική πρέπει να παίρνει υπόψη της αυτή την πραγματικότητα, να απορρίπτει όμως κάθε υπαγόρευση και εξάρτηση.

Στον νέο κόσμο του καιρού μας, και οι μικρές χώρες έχουν μεγάλο ρόλο να διαδραματίσουν αν άξονας της πολιτικής τους είναι ο άλλος δρόμος, μακριά από τους στρατιωτικούς συνασπι­σμούς και τη διπολικότητα. Το ΚΚΕ (εσ.) προτείνει στο Έθνος μια συγκεκριμένη πολιτική Ανεξαρτησίας και Ειρήνης. Προτεί­νει να γίνει η Ελλάδα σημαιοφόρος της Ειρηνικής Συνύπαρξης, της Συλλογικής Ευρωπαϊκής Ασφαλείας και της κατάργησης των στρατιωτικών συνασπισμών (ΝΑΤΟ – Σύμφωνο Βαρσοβίας), ιδιαίτερα της μετατροπής της Μεσογείου και των Βαλκανίων σε αποπυρηνικοποιημένη ζώνη ειρήνης, με την απομάκρυνση όλων των ξένων βάσεων και των στόλων των μεγάλων Δυνάμεων. Και να αναλάβει γρήγορα θαρραλέες πρωτοβουλίες για να συμβάλει ώστε το μεγάλο αίτημα της Εθνικής Ανεξαρτησίας και Ισοτιμίας Μικρών και Μεγάλων να συνυφανθεί με την κατάργηση των δο­μών και των θεσμών που δημιούργησε ο ψυχρός πόλεμος, ώστε στη θέση τους να τεθούν τα θεμέλια μιας μόνιμης ειρήνης στα Βαλκάνια,στην Ευρώπη και τον κόσμο.

3

Η πολιτική αυτή δημιουργεί το πιο στέρεο θεμέλιο για τη δίκαιη και δημοκρατική λύση του Κυπριακού. Το πρόβλημα είναι δύ­σκολο και περικλείει σοβαρούς κινδύνους. Γι’ αυτό είναι ανάγκη να υπάρξουν αποτελεσματικά μέτρα. Το ΚΚΕ (εσ.) συμφωνεί με τις παρακάτω θέσεις της κυβέρνησης Καραμανλή: Καμιά διαπραγμάτευση κάτω από την απειλή των όπλων. Καμιά αποδοχή των τετελεσμένων γεγονότων της τουρκικής εισβολής. Διπλωματική επίθεση με σημαία την απόφαση 353 του ΟΗΕ, για απομόνωση και την καταδίκη της τουρκικής επιδρομής, τον πειθαναγκασμό της Τουρκίας και των ΗΠΑ, που την εξωθούν, να σεβαστούν την Ακεραιότητα, την Ανεξαρτησία, την Ουδετερότητα και να δεχτούν την αποστρατικοποίηση της Μεγαλονήσου. Μια τέτοια γραμμή αντιμετώπισης του Κυπριακού, για να πετύχει, επιβάλλει την άμεση απομάκρυνση από την Κύπρο και την αντικατάσταση των Ελλήνων πραξικοπηματιών αξιωματικών, την αποκατάσταση της συνταγματικής νομιμότητας με την επαναφορά του προέδρου Μακαρίου.

Η σοβιετική πρόταση

Το ΚΚΕ (εσ.) υποστηρίζει τη σοβιετική πρόταση να αντιμετώπι­σε το Κυπριακό σε διεθνή διάσκεψη στα πλαίσια του ΟΗΕ και πιστεύει ότι υπάρχουν περιθώρια να ασκηθεί πιο αποτελεσματική σοβιετική παρέμβαση για την εφαρμογή της απόφασης 353. Το ΚΚΕ (εσ.) εκτιμά τις γιουγκοσλαβικές πρωτοβουλίες καθώς και τη συμπαράσταση των σοσιαλιστικών και των περισσότερων αδέσμευτων χωρών για την απόκρουση της ιμπεριαλιστικής επίθεσης – όπως επίσης και τη θετική στάση της Γαλλίας και την υποστήριξη των δημοκρατικών κινημάτων της Ευρώπης. Οι εσωτερικές διαμορφώσεις στην Κύπρο ανήκουν στο δικαίωμα και την ευθύνη του Κυπριακού Λαού. Πρέπει να είναι καρπός του δημοκρατικού διαλόγου των δύο κοινοτήτων. Χρέος της Ελλάδας και του ΟΗΕ, των πέντε χωρών – μονίμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας, είναι να κατοχυρώσουν και να εγγυηθούν διεθνώς την ανεξαρτησία της Μεγαλονήσου, ν’ αποκλείσουν οποιαδήποτε ξένη ανάμειξη και επέμβαση.

Η ιμπεριαλιστική συνωμοσία εναντίον της Κύπρου και της Ελλάδας αποτελεί μια γενικότερη απειλή εναντίον της ανεξαρ­τησίας όλων των λαών της Μεσογείου, εναντίον των φιλειρηνι­κών δημοκρατικών δυνάμεων σ’ ολόκληρο τον κόσμο, εναντίον των ζωτικών συμφερόντων του ίδιου του τουρκικού λαού, με τον οποίο τίποτα δεν μας χωρίζει. Γι’ αυτό και οι εργαζόμενοι της Ελλάδας πλάι σ’ όλο το Έθνος προσδοκούν την πιο ενεργητική συμπαράσταση και τη διεθνή αλληλεγγύη των κομμουνιστικών και προοδευτικών δυνάμεων, και πρώτα απ’ όλα της Σοβιετικής Ένωσης και των σοσιαλιστικών χωρών. Το Κόμμα μας εκτιμά βαθιά τη διεθνιστική στάση του ΚΚ Τουρκίας, που κατάγγειλε ανοιχτά την επίθεση των Τούρκων σοβινιστών κατά της Κύπρου.

4

Η ιμπεριαλιστική συνωμοσία κατά της Κύπρου και της Ελλάδας αποτελεί μέρος του γενικότερου σχεδίου του αμερικανικού ιμπεριαλισμού για αναδιάταξη των δυνάμεων του στις χώρες της Μέσης Ανατολής. Σύμφωνα με τα υπάρχοντα δεδομένα, θα συνεχιστεί και θα ενταθεί, με σκοπό να διχοτομηθεί η Κύπρος, να καταλυθεί η ανεξαρτησία της, να μετατραπεί σε αμερικανική στρατιωτική βάση, μα ακόμα και για να ανατραπεί η δημοκρα­τική πορεία της χώρας.

Η Τουρκία μπορεί και πάλι να χρησιμοποιηθεί σαν μοχλός αυτής της συνωμοσίας — με άσκηση στρατιωτικής πίεσης κατά της Ελλάδας. Ο κίνδυνος είναι υπαρκτός. Και η Ελλάδα πρέπει να αναζητήσει από παντού, με δραστήριες δικές της πρωτοβου­λίες, τις απαραίτητες διεθνείς εγγυήσεις για τα σύνορα της και τη βοήθεια για την άμυνα της. Το ΚΚΕ (εσ.) θα υποστηρίξει κάθε μέτρο που αποβλέπει στην ηθική, πολιτική και στρατιωτική προετοιμασία της Ελλάδας για την αντιμετώπιση αυτής της απειλής. Αν όμως η Τουρκία προσβάλει την Ανεξαρτησία και την Ακεραιότητα της Πατρίδας, το ΚΚΕ (εσ.) θα υποστηρίξει με όλα τα μέσα έναν εθνικό παλλαϊκό πόλεμο κατά της εισβολής, που θα μετατρέψει και την τελευταία σπιθαμή του εθνικού μας εδάφους σε οχυρό της εθνικής μας ελευθερίας.

Νέες πραγματικότητες

5

Νέες πραγματικότητες διαμορφώνονται στη Μεσόγειο, στην Ευ­ρώπη, σ’ όλο τον κόσμο.
Οι σοσιαλιστικές δημοκρατικές και αντιιμπεριαλιστικές δυνάμεις, σημειώνοντας αλλού νίκες και αλλού πρόσκαιρες ήττες και υποχωρήσεις, κερδίζουν συνολικά έδαφος. Μετά την αποχώρηση των Αμερικανών απ’ το Βιετνάμ, που απετέλεσε μια μεγάλη νίκη του Βιετναμέζικου Λαού και όλων των λαών, η ένοπλη σύρραξη στη Μέση Ανατολή οδήγησε σε μια πολύπλοκη και αντιφατική ανακατάταξη δυνάμεων σ’ αυτό το χώρο, μέσα από την οποία οι Αραβικοί Λαοί της περιο­χής προώθησαν τις θέσεις τους σε σχέση με το Ισραήλ. Παράλλη­λα, η πολιτική φυσιογνωμία της Δυτικής Ευρώπης αλλάζει – κα­θώς μεγάλα αντιμονοπωλιακά κινήματα, στα οποία πρωτοστα­τούν κομμουνιστές, σοσιαλιστές και αριστεροί δημοκράτες, αγωνίζονται να ανοίξουν νέους δρόμους για τη μεταλλαγή της Δυτικής Ευρώπης, από σφαίρα κυριαρχίας των μονοπωλίων, σε Ευρώπη των Εργαζομένων, για τη μετατροπή της σε Ευρώπη Ειρήνης και Συνεργασίας. Η ενότητα των σοσιαλιστικών και δη­μοκρατικών δυνάμεων κερδίζει έδαφος και στον πολιτικό και στον συνδικαλιστικό χώρο – όπως δείχνουν η συνεργασία Κομμουνιστών, Σοσιαλιστών και Αριστερών Ριζοσπαστών στη Γαλ­λία, οι ενωτικές τάσεις στην Ιταλία, που φτάνουν ως τους Αρι­στερούς καθολικούς, και οι τάσεις για ενοποίηση των διαφόρων πτερύγων του Ευρωπαϊκού Συνδικαλιστικού Κινήματος, που βρίσκουν έκφραση στη δημιουργία μιας ενιαίας Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Εργασίας. Σ’ αυτή τη διαδικασία συμβάλλουν σημαντικά οι εξελίξεις στον ευρωπαϊκό μεσογειακό χώρο. Η κα­τάρρευση του σαλαζαρικού καθεστώτος, η πτώση του στρατο­κρατικού καθεστώτος της Αθήνας, η προσέγγιση του τέλους του καθεστώτος του Φράνκο, δείχνουν ότι νέος άνεμος Δημοκρα­τίας και Ανεξαρτησίας φυσάει στη Μεσόγειο και ενισχύονται οι δυνάμεις της Δημοκρατίας και της ειρήνης σ’ αυτό τον νευραλ­γικό χώρο.
Η κατεύθυνση αυτή ωριμάζει μέσα σε συνθήκες έντασης της κρίσης του ιμπεριαλιστικού συστήματος, που χαρα­κτηριστικές του εκδηλώσεις είναι οι αλλεπάλληλες νομισματικές κρίσεις, η ενεργειακή κρίση, το βάθεμα των εσωιμπεριαλιστικών αντιθέσεων και η κρίση των θεσμών. Σε μιαν εποχή που όλες οι σοσιαλιστικές χώρες προωθούν σταθερά την οικονομική τους ανάπτυξη, ρίχνουν θετικά το βάρος τους στις παγκόσμιες εξελί­ξεις προς την κατεύθυνση της ειρήνης και τη συνεργασία, αν και αντιμετωπίζουν δυσχερή προβλήματα ενότητας, που καθρεφτίζονται στην κρίση των σχέσεων ΕΣΣΔ-Κίνας και άλλα προβλή­ματα προσαρμογής του πολιτικού εποικοδομήματος στην προ­χωρημένη τους κοινωνική εξέλιξη.

Η Ελλάδα, ξεκομμένη από τους Λαούς της Δυτικής Ευρώ­πης, με την οποία τη δένουν ποικίλοι σημερινοί αντικειμενικοί πολιτικοί και οικονομικοί δεσμοί, ξεκομμένη από τις σοσιαλιστι­κές και αδέσμευτες χώρες, με τις οποίες τη συνδέουν πλήθος δε­σμοί και κοινά συμφέροντα, θα έμενε έρμαιο στην κυριαρχία των Αμερικανών ιμπεριαλιστών και των ξένων μονοπωλίων. Η Ελλάδα, απαλλαγμένη από τις στρατιωτικές δεσμεύσεις του ΝΑΤΟ και με ανοιχτή την προοπτική να βγει εντελώς από το Ατλαντικό Σύμφωνο, μπορεί να ενισχύσει σημαντικά την υπόθε­ση της ειρήνης στα Βαλκάνια και στη Μεσόγειο και, παράλληλα, τις τάσεις για ανεξαρτησία απέναντι στις ΗΠΑ που σημειώνο­νται σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Οι Έλληνες εργαζόμενοι, μπορούν, μέσα από τους κόλπους της ΕΟΚ, να συνενώσουν τις προσπάθειες τους μαζί μ’ όλους εκείνους που μάχονται για τη δημοκρατική και σοσιαλιστική προοπτική των χωρών της,και να αντιπαλέψουν την επιβολή των ΗΠΑ και των μονοπωλίων, την αυ­θαίρετη διαίρεση της Ευρώπης με βάση τα κοινωνικά συστήματα.

Το ΚΚΕ (εσ.) βλέπει σ’ αυτή την πορεία μια νέα, μεγάλη ιστορική διάσταση.

ΕΘΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ ΛΑΪΚΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ

Η μεταβολή της 23ης Ιουλίου, καρπός της ανυποχώρητης αντίθε­σης και αντίστασης του λαού και της ηρωικής νεολαίας, δεν ήρθε ωστόσο σαν αποτέλεσμα μιας λαϊκής ή στρατιωτικής εξέγερσης, αλλά μιας παράδοσης της διακυβέρνησης από το στρατό σε ηγέ­τες από τον αστικό πολιτικό κόσμο κάτω από την πίεση των πραγμάτων. Το γεγονός αυτό αποθέτει τη σφραγίδα του στις πολιτικές εξελίξεις. Αλλά η φάση που άρχισε σαν προσπάθεια ενός συμβιβασμού από μέρους των δυνάμεων της δικτατορίας και που είχε αρχικά τα στοιχεία μιας δυαδικής εξουσίας, πρέπει να εξελιχτεί στην πλήρη κατεδάφιση των δομών και των θεσμών της δικτατορίας και στην εγκαθίδρυση μιας δημοκρατίας ανοι­χτής στις αλλαγές που θα επιβάλλει η συμμόρφωση στην ελεύ­θερα ασκούμενη αρχή της λαϊκής κυριαρχίας.

Κατοχύρωση της δημοκρατικής διαδικασίας

1

Το ΚΚΕ (εσ.) διακηρύσσει ότι στην εποχή μας όλες οι μεταβολές που είναι αναγκαίες για τον εκσυγχρονισμό και την ανανέωση της ελληνικής κοινωνίας, για την οικονομική και πολιτιστική ανά­πτυξη της χώρας προς όφελος του Λαού, για τη συμμετοχή των εργαζομένων στη διαμόρφωση των αποφάσεων και την άνοδο τους -τελικά- στην εξουσία, είναι δυνατόν να πραγματοποιη­θούν στο πλαίσιο της Δημοκρατίας. Το πλαίσιο αυτό αφορά τους κανόνες για την εφαρμογή της αρχής της λαϊκής κυριαρχίας:

Ελεύθερες και γνήσιες εκλογές σε όλα τα επίπεδα.

Ελευθερία του Τύπου και της πληροφόρησης.

Ελευθερία στη δράση όλων των πολιτικών κομμάτων και των κοινωνικών οργανώσεων.

Ελεύθερη διακίνηση και σύγκρουση των ιδεών.

Αυτή η δημοκρατική διαδικασία -το πάγιο στοιχείο στη νέα πο­λιτική ζωή του τόπου- οφείλουν να την εγγυηθούν σ’ ένα είδος Εθνικού Συμβολαίου όλες οι πολιτικές δυνάμεις, όλος ο Λαός, που βγαίνει από την τυραννία της στρατοκρατίας με υψηλή ωρι­μότητα και ευθύνη για το Αύριο της Πατρίδας.

Οι θεσμοί της Δημοκρατίας που θα καθιερώνονται σε κάθε φάση δεν μπορεί παρά να είναι καρπός της πάλης, του ανταγω­νισμού και των συγκρούσεων των πολιτικών δυνάμεων -και των ταξικών δυνάμεων που αυτές εκφράζουν-, προϊόν της θέλησης της πλειοψηφίας, που πρέπει να διαμορφώνεται και να εκφρά­ζεται ελεύθερα, και των λαϊκών αγώνων, μέσα στο πλαίσιο της Δημοκρατίας. Και θα πρέπει οι νέες συνταγματικές ρυθμίσεις να μην είναι άκαμπτες, ώστε να μπορούν οι ώριμες αλλαγές στη συνείδηση της πλειοψηφίας να καθιερώνονται χωρίς αξεπέρα­στες στην πράξη δυσχέρειες και οι θεσμοί να ανταποκρίνονται αδιάκοπα στις πιο σύγχρονες και ώριμες απαιτήσεις της ελληνι­κής κοινωνίας.

Ένα τέτοιο Σύνταγμα, με βάση την αρνητική πείρα της προχουντικής περιόδου, για να στερεώσει τον δημοκρατικό χαρα­κτήρα του, πρέπει όχι μόνο να εξασφαλίζει αλλά και να ενισχύει το ρόλο του Κοινοβουλίου, τη συμμετοχή των κοινωνικών οργα­νώσεων στη χάραξη της πολιτικής, να ενισχύει την αποκέντρωση και αυτοδιοίκηση, να εγκαινιάζει τη Δημοκρατία στον οικονομι­κό και κοινωνικό τομέα, να βάζει φρένο σε κάθε τάση ενίσχυσης της εκτελεστικής εξουσίας σε βάρος των δικαιωμάτων του Κοι­νοβουλίου και του Λαού, και να θωρακίζει αποτελεσματικά το δημοκρατικό πολίτευμα από κάθε στρατιωτική επιβουλή.

Το ΚΚΕ (εσ.) διακηρύσσει, ότι είναι αποφασισμένο να σεβαστεί πλήρως τη δημοκρατική διαδικασία σε όλα τα στάδια της ελλη­νικής εξέλιξης προς την διαρκώς ανανεούμενη Δημοκρατία και το Σοσιαλισμό. Πως είναι έτοιμο να σεβαστεί το αποτέλεσμα της λαϊκής ετυμηγορίας, είτε είναι έξω από την εξουσία είτε βρί­σκεται σ’ αυτήν. Και πως θεωρεί ότι καμιά αλλαγή στους πολι­τικούς θεσμούς και στις κοινωνικές δομές δεν πρέπει να πραγ­ματοποιηθεί χωρίς τη θέληση της πλειοψηφίας, και πολύ περισ­σότερο εναντίον της.

Να υπερασπίσουμε τη Δημοκρατία που γεννιέται

2

Το πιο επείγον χρέος αυτής της ώρας είναι να υπερασπίσουμε τη Δημοκρατία που γεννιέται, από κάθε απειλή, να φράξουμε ενωμένοι όλοι οι αντιδικτατορικοί το δρόμο σε κάθε στρατοκρα­τική επιβουλή και να κατεδαφίσουμε τους θεσμούς της στρατο­κρατικής δικτατορίας, ώστε ο Λαός αποτελεσματικά να αντιμε­τωπίσει τους εθνικούς κινδύνους και να οικοδομηθούν οι βάσεις για μια γνήσια πολιτική Δημοκρατία, μέσα από την οποία ο Λαός θα παλέψει για τη Δημοκρατική Αναγέννηση της Ελλάδας και το Σοσιαλισμό.

Η κυβέρνηση Καραμανλή πραγματοποίησε ορισμένα βήμα­τα για την αποχουντοποίηση στο στρατό και στον κρατικό μηχα­νισμό. Έχει σ’ αυτό όλη τη λαϊκή συμπαράσταση. Σε καίριους όμως τομείς σημειώνονται καθυστερήσεις και επικίνδυνες εμπλοκές.

Στην κατάργηση και διάλυση όλων των θεσμών και μηχανι­σμών της δικτατορίας και των υπονομευτικών εστιών της χού­ντας μέσα και έξω από τον κρατικό μηχανισμό.

Στη νομιμοποίηση του Κ.Κ. και την κατάργηση όλων των θε­σμών που καθιέρωναν την αρχή των διακρίσεων.

Στην εγκαθίδρυση ενός πλήρως ελεύθερου, ανεξάρτητου από οποιαδήποτε κρατική ή εργοδοτική παρέμβαση και επηρεα­σμό, συνδικαλιστικού κινήματος, όπως επίσης και του αγροτοσυνεταιριστικού κινήματος.

Στην αποκατάσταση της αυτοδιοίκησης και την επάνοδο των αιρετών συμβουλίων και αρχόντων.

Κεντρικοί δημοκρατικοί στόχοι

3

Αξίωση του Έθνους είναι να υπάρξει νέα δημοκρατική πνοή σε όλους τους αρμούς της διοίκησης και της δημόσιας ζωής, χωρίς αποκλεισμούς με ιδεολογικά, πολιτικά ή κοινωνικά κριτήρια. Οι μηχανισμοί του κράτους πρέπει να δημοκρατικοποιηθούν και να εξασφαλίζουν το διάλογο του πολίτη, των μαζών και της πο­λιτείας. Και, ταυτόχρονα, οι θεσμοί που μ’ αυτούς εκφράζονται συλλογικά συμφέροντα ή αναπτύσσεται συλλογική κοινωνική δραστηριότητα -συνδικάτα, φοιτητικές και επιστημονικές οργα­νώσεις, αυτοδιοίκηση, επαγγελματικά σωματεία κ.τ.λ.- πρέπει να λειτουργήσουν με πλήρη ελευθερία, κάτω από τον αποκλει­στικό έλεγχο και την ευθύνη των συλλογικών σωμάτων, των ερ­γαζομένων, του Λαού.

Το ΚΚΕ (εσ.) προτείνει σαν κεντρώους δημοκρατικούς στό­χους στη σημερινή μεταβατική φάση τους ακόλουθους:

Ι

Διεύρυνση της κυβέρνησης με τη συμμετοχή όλων των πολιτικών δυνάμεων που αποκλείστηκαν από αυτήν.

II

Διάλυση της παράνομης οργάνωσης της χούντας και των μηχα­νισμών που μ’ αυτούς η στρατοκρατία επέβαλε και συντήρησε την κυριαρχία της. Κατάργηση και αναμόρφωση της ΕΣΑ, της ΚΥΠ, της ΥΠΕΑ, των υπηρεσιών πολιτικής επιστράτευσης στα υπουργεία και τις δημόσιες υπηρεσίες. Κατάργηση του Τμήμα­τος Δίωξης Κομμουνισμού της Γενικής Ασφάλειας και της Χω­ροφυλακής, καθώς και των ειδικών τμημάτων στον συνδικαλι­στικό, φοιτητικό και άλλους τομείς. Κατάργηση της ΥΕΝΕΔ. Δεν πρέπει να επιτραπεί να αναβιώσουν οι μηχανισμοί αυτοί με μι­κρές μόνο αλλαγές σε πρόσωπα και να μετατραπούν σε μηχανι­σμούς της σημερινής ή αυριανής κυβέρνησης για τον έλεγχο της δημόσιας ζωής.

ΙII

Τη δημιουργία, σε όλα τα υπουργεία, αιρετών επιτροπών των υπαλλήλων κάτω από την προεδρία των Γενικών Γραμματέων, με προορισμό να δραστηριοποιήσουν τις υπηρεσίες και να συμ­βάλουν στη χρηστή διοίκηση, τον έλεγχο και τη δημοκρατικοποίηση των υπηρεσιών. Αντίστοιχες επιτροπές προτείνεται να δημι­ουργηθούν σε όλους τους δημόσιους οργανισμούς.

IV

Την κατοχύρωση του δικαιώματος του συνέρχεσθαι και συνεταιρίζεσθαι και της ουσιαστικής εφαρμογής του.

V

Την κατάργηση του θεσμοποιημένου αντικομμουνισμού, τη νο­μιμοποίηση του Κ.Κ., την κατάργηση του Α.Ν. 509 και του Ν. 375, την ελεύθερη λειτουργία όλων των κομμάτων και των κοινωνι­κών οργανώσεων, την κατάργηση των πιστοποιητικών κοινωνι­κών φρονημάτων και των συμβουλίων νομιμοφροσύνης. Γενική πολιτική αμνηστία για όλα τα πολιτικά αδικήματα που διεπράχθησαν από την Κατοχή μέχρι την 21.4.67 και απόδοση των πολιτικών δικαιωμάτων σε όσους τα στερήθηκαν. Επανα­πατρισμός των προσφύγων και απόδοση ιθαγενειών.

VI

Την ανασυγκρότηση του συνδικαλιστικού κινήματος. Την αντι­κατάσταση των διοικήσεων της δικτατορίας από αντιπροσω­πευτικές διοικήσεις με εκπροσώπους όλων των τάσεων και με στόχο τη διεξαγωγή γνήσια ελεύθερων εκλογών με αναλογική, για να δημιουργηθεί ένα ελεύθερο και αυτόνομο συνδικαλιστικό κίνημα, που να ελέγχεται αποκλειστικά από τους εργαζομένους. Την κατοχύρωση της συνδικαλιστικής δραστηριότητας σ’ όλα τα εργοστάσια-επιχειρήσεις.

VII

Την άμεση αποκατάσταση των αιρετών δημοτικών αρχόντων στους Δήμους και τις Κοινότητες και την αντικατάσταση όσων συνεργάστηκαν με τη δικτατορία. Τη διενέργεια δημοτικών εκλογών πριν από τις γενικές.

VIII

Την επαναφορά των εκλεγμένων διοικήσεων στους επιστημονι­κούς κτλ. συλλόγους και τη διενέργεια εκλογών για την ταχύτερη ανάδειξη νέων αιρετών διοικήσεων.

IX

Τη δημιουργία αντιπροσωπευτικών συμβουλευτικών επιτροπών στο Ραδιόφωνο και την Τηλεόραση, ώστε αυτά τα μέσα μαζικής επικοινωνίας να εκπληρώνουν αντικειμενικά την αποστολή τους και να μη γίνονται όργανο αποκλεισμού καμιάς τάσης της δημό­σιας ζωής.

Χ

Την κατάργηση του νομικού οικοδομήματος της δικτατορίας, όσο και των αντιδημοκρατικών νόμων της προδικτατορικής πε­ριόδου.

XI

Την ηθική δικαίωση και αποκατάσταση όλων όσων έχασαν τη θέση τους και γενικότερα διώχτηκαν εξαιτίας της αντίθεσης τους προς τη δικτατορία.

XII

Την παραδειγματική τιμωρία από τη Δικαιοσύνη του περιορι­σμένου κύκλου των πρωταιτίων για το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου, τη σφαγή του Πολυτεχνείου, το κυπριακό πραξικόπη­μα, των υπευθύνων για βασανισμούς καθώς και για την καταλήστευση του δημόσιου χρήματος.

Τον δημόσιο ηθικό στιγματισμό από τα σύνολα στα οποία ανή­κουν ή εργάζονται όσων υπήρξαν συνειδητά όργανα της δικτα­τορίας και την απομάκρυνση τους από τον κρατικό και τους ημικρατικούς οργανισμούς.

XIII

Τη δημιουργία εθνικής επιτροπής συμβουλευτικού χαρακτήρα απ’ όλα τα κόμματα, με συμμετοχή και αντιπροσώπου της κυβέρνησης, με σκοπό την ανταλλαγή απόψεων στα κρίσιμα εθνικά θέματα, την υπεράσπιση της δημοκρατίας και την κατασφάλιση της δημοκρατικής διαδικασίας.

XIV

Τη μετατροπή των ενόπλων δυνάμεων σε όργανο του Έθνους με αποκλειστική αποστολή την υπεράσπιση της εθνικής ανεξαρ­τησίας και ακεραιότητας, της δημοκρατικής νομιμότητας και τη διαπαιδαγώγηση τους, με ευθύνη της κυβέρνησης, σ’ αυτό το πνεύμα. Τη διάλυση των μηχανισμών της χούντας και των εστιών της στους κόλπους του στρατεύματος, την αποκλειστική υπαγωγή τους στη νόμιμη κυβέρνηση της χώρας και την εξάλει­ψη όλων των μορφών εξάρτησης από τους ξένους μηχανισμούς και οργανισμούς: Την απαγόρευση της λειτουργίας της CΙΑ και ανάλογων υπηρεσιών στο έδαφος μας. Την κατάργηση όλων των μορφών της στρατοκρατίας στη δημόσια ζωή, την αποκατάστα­ση της ενότητας στις ένοπλες δυνάμεις και την ανάδειξη των στελεχών τους με μόνα κριτήρια την επαγγελματική ικανότητα και τη νομιμοφροσύνη στη νόμιμη πολιτική εξουσία.

Οι ένοπλες δυνάμεις πρέπει να έχουν στη διάθεσή τους όλα τα αναγκαία τεχνικά και υλικά μέσα για την εκπλήρωση αυτής της αποστολής. Και πρέπει να τους παρασχεθούν, στο μέτρο που επιτρέπει η οικονομία της χώρας, τα μέσα για να εξασφαλι­στεί ένα ικανοποιητικό επίπεδο ζωής και μόρφωσης των στελε­χών τους. Όπως επίσης και ένα ικανοποιητικό επίπεδο διαβίω­σης και ανθρώπινης ζωής για τους φαντάρους. Ο Λαός γνωρίζει ότι δεν είναι ο στρατός στο σύνολο του υπεύθυνος για τη δικτα­τορία και τα εγκλήματά της, παρ’ όλο που η χούντα τον ακινη­τοποίησε, τον αιχμαλώτισε και τον χρησιμοποίησε για τη στήρι­ξη του καθεστώτος της.

Είναι εθνική ανάγκη να αποκατασταθεί η ενότητα λαού και στρατού. Τα πιο πάνω προτεινόμενα μέτρα συμβάλλουν ακρι­βώς σ’ αυτό το σκοπό. Αλλά και ο στρατός από την πλευρά του, με τη δημοκρατική νομιμοφροσύνη του, μπορεί αποφασιστικά να συμβάλει στη συμφιλίωση του με το λαό.

Εκλογές για Συντακτική Εθνοσυνέλευση

4

Στο βαθμό που θα το επιτρέψει η εξέλιξη της κρίσης στο Κυ­πριακό και τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, η χώρα θα πρέπει να προχωρήσει στη διενέργεια εκλογών για Συντακτική Εθνοσυνέ­λευση. θα πρόκειται για μια καμπή στη εξέλιξη της εθνικής μας ζωής. Για μια ιστορική ευκαιρία ν’ αποκτήσει η χώρα γνήσια δημοκρατικούς θεσμούς, που να ανταποκρίνονται στις σημερι­νές και του άμεσου μέλλοντος πολιτικές και κοινωνικές απαιτή­σεις. Το ΚΚΕ (εσ.) πιστεύει ότι αυτή η ευκαιρία μπορεί και πρέ­πει να αξιοποιηθεί προς όφελος του Έθνους, ενώ θα πρέπει να αποφευχθεί με κάθε τρόπο η νόθευση της από κομματικούς υπολογισμούς. Για τούτο, είναι αντίθετο σε κάθε εσπευσμένη και χωρίς την κατασφάλιση όλων των απαραίτητων προϋποθέ­σεων προσφυγή στις κάλπες (κατάργηση στρατιωτικού νόμου, ελεύθερη λειτουργία όλων των κομμάτων και οργανώσεων, εκ­δημοκρατισμός, κάθαρση) και προτείνει:

Η διαδικασία των εκλογών, οι προϋποθέσεις για την ελεύ­θερη και αδιάβλητη διεξαγωγή τους και οι εγγυήσεις γι’ αυτό να μελετηθούν και αποφασισθούν σε διακομματική βάση, με πρωτοβουλία της κυβέρνησης. Ως προς το σύστημα που θα ισχύσει, το ΚΚΕ (εσ.) υποστηρίζει την καθιέρωση της απλής αναλογικής. Σαν ένδειξη αναγνώρισης του ρόλου των νέων στην κοινωνική ζωή σήμερα και σαν οφειλή στις θυσίες και τους αγώνες τους κατά της τυραννίας, είναι απαραίτητο να παρασχεθούν τα εκλογικά δικαιώματα σ’ όλους τους νέους άνω των 18 ετών.

Να τεθούν έγκαιρα οι απόψεις των κομμάτων σε μια πραγ­ματικά πλατιά, δημοκρατική συζήτηση μπροστά στο Λαό και να συγκροτηθεί από τώρα μια προπαρασκευαστική επιτροπή για τον καταρτισμό ενός πρώτου σχεδίου νέου Συντάγματος, με τη συμμετοχή όλων των πολιτικών τάσεων.

Να αποφευχθεί οποιοδήποτε τετελεσμένο γεγονός ή οποιοσ­δήποτε αιφνιδιασμός που θα μπορούσε να υπονομεύσει το κλί­μα της εθνικής και δημοκρατικής ενότητας που υπάρχει σήμερα. Και να μην επιτραπεί να καλλιεργηθεί στη θέση του η δυσπιστία και ο άμετρος ανταγωνισμός. Το ΚΚΕ (εσ.) πιστεύει ότι και οι εκλογές για Συντακτική και το νέο Σύνταγμα μπορούν να αντι­μετωπισθούν μέσα στο κλίμα της εθνικής αντιδικτατορικής ενό­τητας και να αποτελέσουν έτσι την κοινή αφετηρία για μια νέα φάση στην ιστορική πορεία της Ελλάδας.

Η νέα Βουλή πρέπει να έχει καθολικό και αδιάβλητο κύ­ρος. Και αυτό έχει σαν προϋπόθεση ότι οι εκλογές θα είναι πραγματικά γνήσιες και δημοκρατικά άμεμπτες.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ

1

Τα μέτρα εκδημοκρατισμού πρέπει να συμβαδίσουν με μια νέα αντιμετώπιση των άμεσων οικονομικών και κοινωνικών προβλη­μάτων του ελληνικού Λαού. Η εθνική κρίση και οι πρόσθετες με­γάλες επιβαρύνσεις που προκύπτουν από αυτήν εντείνουν μια οικονομική κατάσταση δύσκολη, που οι επιπτώσεις της είναι αι­σθητές σε κάθε ελληνική οικογένεια. Η αντιλαϊκή οικονομική πο­λιτική της στρατοκρατίας συμπίεσε αφόρητα το βιοτικό επίπεδο των εργαζομένων. Ο πληθωρισμός, που ευνόησε τα μονοπώλια, εξανέμισε τους μισθούς και τα μεροκάματα. Εξάλλου, το «πά­γωμα» της οικονομίας προκάλεσε οδυνηρές επιπτώσεις σε ολό­κληρους παραγωγικούς τομείς και οδήγησε στην εμφάνιση μα­ζικής ανεργίας και υποαπασχόλησης. Οσοδήποτε και αν οι ερ­γαζόμενοι κατανοούν τις εθνικές προτεραιότητες και τις λεπτές ισορροπίες που υπάρχουν στη μεταβατική φάση, δεν είναι νοητό να σηκώσουν όλα τα βάρη της εθνικής κινητοποίησης κατά της τουρκικής απειλής και της προσπάθειας για την οικονομική ανασυγκρότηση. Ένα δημοκρατικό μέτρο είναι η δήμευση από ένα όριο και πάνω των τερατωδών κερδών που σημειώθηκαν από επιχειρήσεις και άτομα που συνεργάσθηκαν με τη δικτατο­ρία με τρόπο ιδιαίτερα σκανδαλώδη, ο αναλογικός καταμερι­σμός των βαρών με τη ριζική αναδιάρθρωση του φορολογικού συστήματος και την αύξηση της φορολογίας στα είδη πολυτελεί­ας. Απαιτείται η ανακατανομή του εθνικού εισοδήματος, ο κα­θορισμός ενός ικανοποιητικού ελάχιστου ορίου ημερομισθίων, μισθών και συντάξεων σύμφωνα με τα σημερινά δεδομένα, η αυτόματη τιμαριθμική αναπροσαρμογή τους, η βαθμιαία εξίσω­ση τους με τις απολαβές των εργαζομένων στις χώρες της ΕΟΚ.

Ίσο μεροκάματο για ίση δουλειά στις γυναίκες και τους νέους, βελτίωση της κοινωνικής ασφάλισης για τους εργαζόμενους τό­σο της πόλης όσο και της υπαίθρου. Είναι ανάγκη να γίνουν θε­τικά βήματα για τη λύση σειράς προβλημάτων των εργαζομένων που σχετίζονται με αυτό που λέγεται ποιότητα ζωής – ώρες και ωράριο εργασίας, συνθήκες εργασίας, μόρφωση, τεχνική και επαγγελματική εκπαίδευση, αναψυχή. Αποτελεσματική προ­στασία των τιμών των αγροτικών προϊόντων, ενίσχυση των συ­νεταιρισμών για την παραγωγή, συγκέντρωση, εμπορία, διακίνηση και επεξεργασία των αγροτικών προϊόντων.

2

Αν στη μεταβατική περίοδο ως τις εκλογές είναι δύσκολο να παρθούν τα θεσμικά μέτρα που επιβάλλονται για τον εκσυγχρο­νισμό, τη δημοκρατική ανασύνταξη της οικονομίας και τον πε­ριορισμό της ληστρικής λαβής που ασκούν πάνω της τα μονοπώ­λια και οι πολυεθνικές εταιρείες, είναι εντούτοις αναγκαίο να διαγραφούν έστω οι τάσεις προς αυτή την κατεύθυνση.

Το ΚΚΕ (εσ.) προτείνει:

Ι

Να επανεξετασθούν όλες οι μεγάλες συμβάσεις της επταετίας.

II

Να δημιουργηθεί δημόσιος φορέας του τύπου της ΔΕΗ για την παραγωγή, εισαγωγή, διύλιση, εκμετάλλευση και διακίνηση του πετρελαίου.

III

Να ενισχυθούν με εθνικό έλεγχο και μίσθωση των τεχνικών υπη­ρεσιών, από όπου προσφέρονται με καλύτερους όρους, οι έρευνες για την ανακάλυψη και ταχεία αξιοποίηση των κοιτασμάτων πετρελαίου στον εθνικό χώρο.

IV

Να ληφθούν μέτρα για τον περιορισμό των υπερκερδών των ξέ­νων μονοπωλίων από τη ληστεία των εθνικών πόρων.

V

Να ενισχυθεί η εγχώρια βιομηχανία με πιστωτικά και δημοσιο­νομικά μέτρα, η βιοτεχνία και η αγροτική παραγωγή.

VI

Να διερευνηθούν οι οικονομικές και εμπορικές σχέσεις με τον σοσιαλιστικό κόσμο και τις αδέσμευτες χώρες, πάνω στη βάση μιας πολιτικής ισοτιμίας προς όλες τις κατευθύνσεις.

3

Στο χώρο των κοινωνικών υπηρεσιών, είναι ανάγκη να αναλη­φθούν επείγουσες πρωτοβουλίες, γιατί η δικτατορία αποδιορ­γάνωσε και αποσύνθεσε τα πάντα.Είναι ο χώρος όπου το κρά­τος οφείλει, με δραστήρια θεσμικά και οργανωτικά μέτρα, ν’ ανταποκριθεί στις πιο στοιχειώδεις ανάγκες του Λαού. Είναι ανάγκη να βελτιωθεί ο τομέας της υγείας, των συγκοινωνιών, να μπει σ’ εφαρμογή ένα πλατύ στεγαστικό οικιστικό πρόγραμμα, να ληφθούν μέτρα για την προστασία του περιβάλλοντος.

Το ΚΚΕ (εσ.) προτείνει να δημιουργηθούν σε κάθε τομέα κοινωνικών υπηρεσιών μεικτές επιτροπές από αρμοδίους των αντίστοιχων υπουργείων, ειδικούς επιστήμονες, εκπροσώπους της αυτοδιοίκησης και των εργαζομένων στους αντίστοιχους το­μείς, για να εισηγηθούν τις επιβαλλόμενες άμεσες λύσεις και στη συνέχεια να καταρτίσουν περισσότερο μακροπρόθεσμα προγράμματα.

4

Το Έθνος έχει, συνείδηση της τραγικής κατάστασης που επικρατεί στο χώρο της παιδείας και σ’ όλες τις βαθμίδες της, όπως και ευρύτερα στο χώρο της κουλτούρας. Και έχει ιδιαίτε­ρη ευαισθησία στην ανάγκη για ραγδαία ανασύνταξη και ανα­γέννηση τους με γενναία μέτρα, έστω μεταβατικού χαρακτήρα.

Πολύπλευρος και ουσιαστικός εκδημοκρατισμός της Ανωτά­της Παιδείας.

Όσον αφορά τη Μέση και Στοιχειώδη Εκπαίδευση, το ΚΚΕ (εσ.) προτείνει να επαναφερθεί σε ισχύ η εκπαιδευτική μεταρ­ρύθμιση του 1964-65, αναθεωρημένη στις αντιδημοκρατικές της διατάξεις και ενισχυμένη με βάση τις σημερινές απαιτήσεις της εκπαίδευσης, σαν απλή αφετηρία, με άμεση προοπτική την κα­θολική μελέτη του προβλήματος για τον ριζικό εκσυγχρονισμό της Παιδείας.

Να εισαχθεί ο θεσμός του καταρτισμού μεικτών επιτροπών του υπουργείου Παιδείας, εκπαιδευτικών, φοιτητών και τελειο­φοίτων του Γυμνασίου, με σκοπό να αντιμετωπισθούν τα επεί­γοντα προβλήματα αυτού του χώρου.

Να κατοχυρωθεί πλήρως η ακαδημαϊκή ασυλία, να θεσμο­ποιηθούν η συνεργασία φοιτητών-καθηγητών και η συμμετοχή των φοιτητών στη διεύθυνση των Ιδρυμάτων.

Να επεκταθεί ο θεσμός της σχολικής αυτοδιοίκησης σε όλα τα σχολεία του κράτους.

Η ΕΘΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ

ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΛΑΪΚΩΝ ΜΑΖΩΝ

Οι μεγάλοι κίνδυνοι που πηγάζουν από το Κυπριακό, η απειλή μιας νέας δικτατορίας, που, όσο κι αν υποχωρεί, εξακολουθεί να υπάρχει, η επιτακτική ανάγκη της εγκαθίδρυσης συγχρονισμέ­νου δημοκρατικού πολιτικού καθεστώτος, κάνουν δυνατή την ύπαρξη μιας ευρύτατης συμμαχίας τάξεων και στρωμάτων, από την εργατική τάξη μέχρι και το ευρύτερο τμήμα της αστικής τά­ξης (κυρίως το μη μονοπωλιακό), που ενδιαφέρονται να απο­κλειστούν οι πιο πάνω κίνδυνοι, να συνεχιστεί και να σταθεροποιηθεί η αποδέσμευση από τα δεσμά του ΝΑΤΟ και της αμερι­κανικής εξάρτησης, να στερεωθεί η δημοκρατική πορεία της χώ­ρας. Επιβάλλεται δηλαδή να διατηρηθεί σε σημαντικό βαθμό η διάταξη των κοινωνικοπολιτικών δυνάμεων που υπήρχε ακρι­βώς και στον καιρό της δικτατορίας. Αυτός είναι ο λόγος που υποστηρίζουμε τη σημερινή κυβέρνηση Καραμανλή, παρά τη μη συμμετοχή της Αριστεράς σ’ αυτή, ασκώντας ταυτόχρονα κριτι­κή στις αρνητικές πλευρές της πολιτικής της.

Πρέπει παράλληλα να παίρνουμε υπόψη μας τον διαγραφό­μενο καινούργιο συνασπισμό κοινωνικών τάξεων και στρωμά­των και των πολιτικών δυνάμεων που τις εκφράζουν, για μια αντιμονοπωλιακή, αντιιμπεριαλιστική δημοκρατική πορεία, για βαθιές και ριζικές μεταρρυθμίσεις σ’ όλους τους τομείς, που θα κατασφαλίσουν την Εθνική μας Ανεξαρτησία και τη Δημοκρατία και θ’ ανοίξουν το δρόμο προς τον Σοσιαλισμό. Όμως αυτός ο διαγραφόμενος συνασπισμός γύρω απ’ αυτή την προοπτική σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει σ’ αυτή τη φάση να δρα κατά τρό­πο που να στενεύει τον ευρύτερο εθνικό και αντιδικτατορικό συνασπισμό, που είναι αναγκαίος στις σημερινές δύσκολες και λεπτές συνθήκες της χώρας μας.

Γι’ αυτό και το Κόμμα μας αντιτίθεται σε κάθε ενδεχόμενη δημοκοπική και άκαιρη προβολή «υπερεπαναστατικών» συν­θημάτων, που θα οδηγούσαν στη διάσπαση της εθνικής αντιδι­κτατορικής δημοκρατικής ενότητας και θα διευκόλυναν -αντικει­μενικά- όσους κινούνται για μια καινούργια ξενοκίνητη δικτατορία.

Στο βαθμό που θα σταθεροποιείται ένα δημοκρατικό πολιτι­κό καθεστώς, στο βαθμό που το βάρος των δημοκρατικών στοι­χείων θα ενισχύεται μέσα στις ένοπλες δυνάμεις και όσο θα πε­ριορίζονται οι ξένες επεμβάσεις στο εσωτερικό της χώρας τόσο θα υπάρχει η δυνατότητα οι ταξικοί ανταγωνισμοί μέσα στην ελληνική κοινωνία να διεξάγονται χωρίς να φτάνουν στις έσχα­τες μορφές που γνωρίσαμε στο παρελθόν. Μια τέτοια δυνατότη­τα θα την επιδιώξουμε συνειδητά.

Αυτό προϋποθέτει ότι η αρχή της λαϊκής κυριαρχίας θα γίνε­ται σεβαστή από όλες τις πολιτικές δυνάμεις της χώρας, και φυ­σικά και από το Κόμμα μας, κι ότι όλοι από κοινού θα περι­φρουρούμε τη δημοκρατική διαδικασία και θα αγρυπνούμε απέναντι σε κάθε νέα υποτροπή της ανωμαλίας. Κάτω από το πρίσμα και την πείρα της 21ης Απριλίου 1967, διακηρύσσουμε ότι, απέναντι σε κάθε νέα απόπειρα επιβολής δικτατορικού κα­θεστώτος, ο Λαός ενωμένος δικαιούται να υπερασπίσει τη Δη­μοκρατία με όλα τα μέσα.

Τέλος, το ΚΚΕ (εσ.) θα συμβάλει ιδιαίτερα στη δημοκρατική πορεία της χώρας και με την επεξεργασία ενός Ελληνικού Δρό­μου προς το Σοσιαλισμό, τέτοιου που θα εξασφαλίζει τη συγκα­τάθεση της εργατικής τάξης και των εργαζομένων στην πόλη και την ύπαιθρο, όσο και ευρύτατων μεσαίων στρωμάτων της ελλη­νικής κοινωνίας.

Η δραστήρια συμμετοχή του Λαού

2

Σ’ αυτή τη μεταβατική φάση προς την εγκαθίδρυση και τη στε­ρέωση της Δημοκρατίας, οι μάζες δεν μπορούν να είναι -και δεν είναι- παθητικοί θεατές. Είναι σε θέση να επηρεάζουν την εξέ­λιξη των πραγμάτων και πρέπει να αγρυπνούν απέναντι στον κίνδυνο να θελήσουν οι Αμερικανοί ιμπεριαλιστές, είτε εξωθώ­ντας την Τουρκία σε στρατιωτική πίεση, ακόμα και σε επιθετικό πόλεμο, κατά της Ελλάδας, είτε οργανώνοντας με εσωτερικές δυνάμεις συνωμοσίες, να ανακόψουν τη σημερινή εθνική και δη­μοκρατική πορεία.

Το ΚΚΕ (εσ.) καλεί όλο τον ελληνικό Λαό να εργαστεί στην πιο πλατιά ενωτική βάση. Αριστεροί, Κεντρώοι και Δεξιοί Πα­τριώτες αντάμα, για να προωθήσει παντού, με τη δημοκρατική του κινητοποίηση, τα ώριμα στη γενική συνείδηση αιτήματα που διαγράφονται παραπάνω, να αναπτύξει την πιο πλούσια δρα­στηριότητα και πρωτοβουλία στις οργανώσεις τους στους τό­πους δουλειάς, στις γειτονιές, σε διάλογο με την κυβέρνηση ή τις τοπικές αρχές, για να κάμψει τα εμπόδια που χουντικά ή γρα­φειοκρατικά στοιχεία φέρνουν στις δημοκρατικές λύσεις και να εξασφαλίσει ώστε η είσοδος στον δημοκρατικό δρόμο να είναι οριστική και αμετάτρεπτη.

Το ΚΚΕ (εσ.) απευθύνεται στους εργάτες, υπαλλήλους, αγρότες, διανοούμενους, επαγγελματίες, βιοτέχνες, στη νεολαία, στις γυναίκες: Δημοκρατία θα πει όλο και πιο δραστήρια συμ­μετοχή του Λαού στα κοινά. Το μάθημα από την εφτάχρονη τυ­ραννία ήταν πως επιδιώχθηκε με όλα τα μέσα -και τα πιο απάν­θρωπα- να διωχτεί ο Λαός από το προσκήνιο, ο πολίτης να γίνει υπήκοος και υπάκουος. Η εγγύηση για τη νέα δημοκρατική πο­ρεία είναι η συμμετοχή του Λαού, η ενεργοποίηση των δυνάμεων του. Η γνώση των προβλημάτων, η πλήρης του ενημέρωση, ο έλεγχος της δημόσιας ζωής και της ηγεσίας και, βαθμιαία, η συμμετοχή του στα κέντρα λήψεως των αποφάσεων. Όλα αυτά ο Λαός πρέπει να παλέψει για να τα κατακτήσει.

Η ΑΡΙΣΤΕΡΑ: ΕΝΟΤΗΤΑ ΣΤΗ ΔΡΑΣΗ

1

Η Αριστερά διαδραματίζει ένα μεγάλο ρόλο στις σημερινές εξε­λίξεις. Έρχεται από μακριά φορτωμένη πλούσια θετική και αρ­νητική πείρα και πηγαίνει μακριά. Βγαίνει μέσα από την αντί­σταση, με βαριά συμμετοχή στους αγώνες, το μαρτύριο και τις θυσίες του Έθνους. Το ΚΚΕ (εσ.), ανιχνεύοντας για την Ελλάδα τους πλατιούς ορίζοντες της προχωρημένης Δημοκρατίας και του Σοσιαλισμού, στέλνει σήμερα το μήνυμα του: Πανεθνική ενότητα για μια καινούργια δημοκρατική προοπτική.

Το ΚΚΕ (εσ.) σάλπισε από νωρίς τις ιδέες του εκσυγχρονι­σμού και της ανανέωσης της εθνικής μας ζωής, του εκσυγχρονι­σμού και της ανανέωσης της ίδιας της Αριστεράς, για να μπορέ­σει να καταστεί αποτελεσματικό όργανο της μεγάλης δημοκρα­τικής μεταλλαγής που χρειάζεται η χώρα. Σ’ αυτή την κατεύ­θυνση, το ΚΚΕ (εσ.) συγκεντρώνει στους κόλπους του, με οδηγό τη Μαρξιστική-Λενινιστική θεωρία, στην πιο πλούσια, αυθεντι­κή και δημιουργική της έκφραση, τις πιο φωτισμένες και φρέσκιες δυνάμεις του ελληνικού εργατικού κινήματος – πρωτοπό­ρους εργάτες, αγρότες, φοιτητές, διανοούμενους. Ξένο προς κά­θε επαναστατικό «βερμπαλισμό», κόμμα αληθινά ανεξάρτητο και αυτόνομο -δηλαδή υπεύθυνο απέναντι στην εργατική τάξη και το Λαό μας-, πιστό στις καλύτερες παραδόσεις του διεθνούς εργατικού κινήματος, το ΚΚΕ (εσ.) χαράζει, μια δημοκρα­τική πολιτική και μια δημοκρατική προοπτική, έναν ελληνικό δρόμο για τη Δημοκρατία, την Ανεξαρτησία και το Σοσιαλι­σμό, που αντανακλά τις ρεαλιστικές δυνατότητες και τις ελπίδες των εργαζομένων της πατρίδας μας.

2

Η κατάσταση στο χώρο της Αριστεράς, και ιδιαίτερα της Κομ­μουνιστικής Αριστεράς, είναι δύσκολη. Η διάσπαση του ελληνι­κού κομμουνιστικού κινήματος σε δύο κόμματα και άλλες τά­σεις είναι γεγονός πραγματικό, που πήγασε από πραγματικές αιτίες. Και δεν μπορεί να υπερνικηθεί αν δεν λυθούν τα ιδεολο­γικά, πολιτικά και οργανωτικά προβλήματα που οδήγησαν σ’ αυτήν. Στο μεταξύ όμως, επειδή υπάρχουν κρίσιμα προβλήματα που αντιμετωπίζει η χώρα, ολοφάνερη είναι η ανάγκη και η απαίτηση του Λαού να βρουν οι δυνάμεις της Κομμουνιστικής Αριστεράς, και ευρύτερα, την κοινή γλώσσα για να αντιμετωπί­σουν μαζί, μέσα απ’ την ενότητα στη δράση -την πιο απλή, δηλα­δή, μορφή ενότητας-, τα μεγάλα προβλήματα αυτής της ώρας. Το ΚΚΕ (εσ.) έχει άξονα της πολιτικής του αυτή την κατεύθυνση.

Για το σκοπό τούτο έχει εγκρίνει την πρωτοβουλία του Ηλία Ηλιού για ανασύσταση της ΕΔΑ.
Η νέα ΕΔΑ, μέσα στις σημερινές συνθήκες, κατά τη γνώμη μας, πρέπει να είναι ένας συνασπι­σμός -μια συμμαχία- των δυνάμεων της Αριστεράς -Μαρξιστι­κής και μη- και γι’ αυτό πρέπει να λειτουργεί πάνω στις αρχές της ισοτιμίας – ομοφωνίας αυτών των δυνάμεων. Το ΚΚΕ (εσ.) είναι έτοιμο να καθίσει γύρω από ένα τραπέζι για να λυθούν από κοινού όλα αυτά τα προβλήματα. Η προοπτική άλλωστε των εκλογών επιβάλλει να γίνει αυτό στο συντομότερο χρονικό διάστημα.

3

Πέρα από τη Μαρξιστική Αριστερά, διαμορφώνονται ρεύματα που εμπνέονται από αριστερές ιδέες και προβάλλουν με ριζο­σπαστικές τάσεις στην πολιτική σκηνή της πατρίδας. Το ΚΚΕ (εσ.) απλώνει το χέρι προς όλες αυτές τις δυνάμεις με σκοπό την εξασφάλιση μιας πλατύτερης συνεργασίας τους, στη βάση των κοινών προγραμματικών τους σημείων για το σήμερα και για το αύριο της πατρίδας μας. Δεν τις βλέπει αυτές τις δυνάμεις σαν ανταγωνιστικές. Εφόσον υπάρχουν και επηρεάζουν μάζες, αντανακλούν τάσεις της ελληνικής κοινωνίας που είναι απαραί­τητο να συνυφανθούν σε μια κοινή πορεία.

ΤΟ ΚΚΕ (ΕΣ.) ΚΑΙ ΤΟ ΑΥΡΙΟ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Μέσα στις πιο μαύρες ώρες της στρατοκρατικής τυραννίας, το ΚΚΕ (εσ.) ατένιζε με αισιοδοξία τη δημοκρατική καμπή που ερ­χόταν με αναπότρεπτα βήματα. Με την ίδια αισιοδοξία ατενίζει και το αύριο της Δημοκρατίας. Αυτή η χώρα έχει απέραντες δυνάμεις. Και σήμερα βρίσκεται στην αυγή μιας νέας ανάτασης. Οι απλοί άνθρωποι της πατρίδας μας δονούνται από την ελπίδα μιας καλύτερης ζωής. Μπορούν να την κατακτήσουν όταν η ορ­μή της ψυχής τους ανταμώσει με την ώριμη, αγωνιστική πολιτι­κή σκέψη και στρατευθούν ενωμένοι, Αριστεροί, Κεντρώοι και Δεξιοί, στην κοινή προσπάθεια να δώσουμε στην Ελλάδα τους προοδευτικούς δημοκρατικούς θεσμούς που έχει ανάγκη και στους εργαζομένους τη δυνατότητα να παλέψουν για να κατα­κτήσουν τη θέση που τους ανήκει.

Να εγγυηθούμε τη δημοκρατική διαδικασία.
Να φράξουμε με τον αγώνα μας κάθε απόπειρα καινούργιας στρατοκρατικής επιβουλής.
Για να κυβερνά τον τόπο μας η αρχή της λαϊκής κυριαρχίας.
Να διαμορφώνεται η εθνική μας πορεία κατά τη θέληση της πλειοψηφίας του Λαού.
Η Ελλάδα μπορεί να βαδίσει σ’ ένα καινούργιο Δημοκρατικό Αύριο.


αντιγραφή από: Πολιτική Επιθεώρηση

Το δάκρυ του Πολύφημου

                 

   Το καράβι της φωτογραφίας είναι το ΚΑΜΕΛΙΑ που ταξίδευε στον Αργοσαρωνικό την δεκαετία του '60, και δεν είναι, πιθανότατα, αυτό που κοίταζε ο Ζαμπέτας κάποιο χάραμα να φτάνει στον Πειραιά (εκείνο ίσως ήταν κάποιο από τα κρητικά). 
   Την ιστορία μου την έστειλε ο φίλος Κ.Μ. και την μεταφέρω εδώ, και αφού δεν έχει καμία σημασία το όνομα ή η προέλευση του καραβιού παρά μόνο το κομμάτι του χρόνου που μετασχηματίστηκε σε ανάμνηση όταν ο κατάπλους του διασταυρώθηκε με τον νταλγκά του Ζαμπέτα, βάζω εγώ τώρα, στο ρόλο του καταπλέοντος βαποριού το οικείο ΚΑΜΕΛΙΑ, για να μπορέσω να σας φανερώσω την περίσταση κατά την οποία ένα ανύποπτο πλοίο που συγκέντρωσε όλα τα βλέματα σε μια σπηλιά, ήταν ήδη αρκετό για να φτιαχτεί μια εικόνα για το δάκρυ του Πολύφημου. 
   Να, το (λοιπόν) που μπαίνει ήσυχα ήσυχα στο λιμάνι εκείνο το πρωινό, περνώντας αργά κάτω από το ανεξιχνίαστο βλέμμα του Ζαμπέτα και με τον ήχο ενός ταξιμιού (του) τέτοιου που σταμάτησε το χρόνο και έκανε τον Μανώλη Χιώτη να κλάψει, μέσα σε μια σπηλιά κρεμασμένη πάνω από τη θάλασσα που είχε ακόμα όλα τα αρχαία ψηφιδωτά της.

[η ιστορία είναι του Τάκη Τζίφα, απόσπασμα από το περιοδικό Λαϊκό Τραγούδι, τ. 27]

"Κάποια νύχτα με τον Δημήτρη Χριστοδούλου είχαμε ξεμείνει στην "Σπηλιά του Παρασκευά", ένα ωραιότατο μαγαζί, χτισμένο σ' ένα βράχο πάνω στη θάλασσα. Το πρόγραμμα είχε τελειώσει, ο Χιώτης έτρωγε δίπλα μας σ' ένα τραπέζι με κάποιους μουσικούς, ενώ οι σεριβιτόροι μάζευαν τις καρέκλες. Τότε μπουκάρει μέσα ο Ζαμπέτας, βαρυφορτωμένος κι ανεξιχνίαστος. Κοίταξε τον Χιώτη και τον Χριστοδούλου, ανέβηκε στο πάλκο, άνοιξε τη θήκη του Χιώτη και πήρε το μπουζούκι του, κάθισε, κοίταξε τη θάλασσα και άρχισε να παίζει, χωρίς ενισχυτές, σκέτο μπουζούκι, φυσικό. Ο κιθαρίστας του Χιώτη έκανε να σηκωθεί να πάει να βοηθήσει, αλλά ο Χιώτης τον σταμάτησε: "άστον μόνο του, έτσι γουστάρει". Έπαιξε ένα ταξίμι που κράτησε περίπου 40 λεπτά, όπως μου είπανε μετά, γιατί ο χρόνος είχε σταματήσει όσο έπαιζε. Οι μουσικοί, ο Χιώτης, εμείς, τα γκαρσόνια, όλοι κλαίγαμε.
Είχε χαράξει πια κι ένα μεγάλο καράβι έμπαινε στο λιμάνι λουσμένο στο φως του πρώτου ήλιου, έμπαινε αργά, σεβαστικά, στις μύτες των ποδιών, να μην ενοχλήσει τον νταλγκά του Γιώργου. Τότε λέω του Χριστοδούλου: "ποιητή και τώρα να πεθάνω δε με πειράζει καθόλου". Όλοι με κοίταξαν και μετά κοίταξαν τον Ζαμπέτα. Εκείνος κοιτούσε το καράβι και έπαιζε.

Καμιά φορά θυμάμαι αυτά πολύ έντονα και κλαίω. Λένε πως οι ανήμποροι γέροι κλαίνε συχνά σα μωρά παιδιά. Φαίνεται πως όλες οι ηλικίες μέσα μου στριμώχνονται στην εξώπορτα για να βγουν, εγώ βραχυκυκλώνω και κάθομαι αμίλητος για πολύ ώρα. Ούτε και ξέρω τι με περιμένει. Κολυμπώ σ' ένα αρχιπέλαγος μουσικών αναμνήσεων και ξαποσταίνω σε βραχονησίδες καθημερινής λογικής.
Όπως λέει κι ο Ελύτης, φαίνεται το ποσοστό της ομορφιάς που μου αναλογούσε, πάει το ξόδεψα όλο. Άραγε να με νοσταλγεί κανείς;"

η Σπηλιά του Παρασκευά

   Η Σπηλιά του Παρασκευά (ή το Σηράγγιο), είναι ένα υπόγειο σπήλαιο, στον Πειραιά. Πρόκειται για μία σπηλαιώδη κατασκευή, που ανακαλύφθηκε το 1897. Βρίσκεται στην ανατολική πλευρά της Καστέλλας σε μιά απότομη βραχώδη ακτή πάνω από τη θάλασσα, στη θέση που είναι σήμερα η πλάζ “Βοτσαλάκια”, η άλλοτε “παραλία του Παρασκευά”.

Το φυσικό κοίλωμα του Σηραγγίου προϋπήρχε αλλά τροποποιήθηκε και αξιοποιήθηκε από τους Μινύες (αρχαίοι κάτοικοι του Πειραιά). Η στοά του Σπηλαίου εισχωρεί 12 μέτρα μέσα στο βράχο, κάτω από τη λεωφόρο Φαλήρου (Βασ. Παύλου), όπου βρίσκονται και δύο άρχαίοι τάφοι. Το σπήλαιο είχε πολλά υπόγεια διαμερίσματα. Η μεγάλη αίθουσα έχει κυκλικό σχήμα και είναι διακοσμημένη με ψηφιδωτά, στις πλευρές της εισόδου υπήρχαν δύο ψηφιδωτά που αναπαριστούσαν το ένα την  Σκύλλα και το άλλο ένα νέο με τέθριππο άρμα.
   Υπάρχουν ίχνη που δείχνουν ότι ίσως είχε χρησιμοποιηθεί και ως Ασκληπιείο και ως Πορφυρείο καθώς τα πορφυρούχα κοχύλια αφθονούσαν στην Πειραϊκή ακτή κατά την αρχαιότητα. Πιθανότατα όμως ήταν ιερό, αφιερωμένο στον τοπικό ήρωα Σήραγγο. Μέσα στο σπήλαιο βρέθηκε και βωμός του Αποτρόπαιου Απόλλωνα. Κατά τους Ρωμαϊκούς χρόνους λειτούργησε ως δημόσιο λουτρό και τότε φτιάχτηκαν τα δύο ψηφιδωτά τα οποία όμως "εξαφανίστηκαν" δύο χιλιάδες χρόνια μετά, την περίοδο της δικτατορίας (1967-74). 

   Στη δεκαετία του '60 η Σπηλιά του Παρασκευά διαμορφώθηκε και λειτούργησε ως λαϊκό κέντρο διασκέδασης με την ονομασία ΣΠΗΛΙΑ όπου εμφανίζονταν ο Μανώλης Χιώτης και η Μαίρη Λίντα, και εκεί γυρίστηκαν οι σκηνές πάλκου για τις ταινίες όπου εμφανίζονταν οι δυο καλλιτέχνες! Το έκλεισε -μαζί με πολλά άλλα, κυρίως στην περιοχή Τρούμπα- ο "εκσυγχρονιστής" δήμαρχος της Χούντας Αρ. Σκυλίτσης.

"The General, an homage to Buster Keaton"

52ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, περιφερειακές εκδηλώσεις
Κωνσταντίνος Μπομπός, ζωγραφική
Βόλος, CINE ΑΧΙΛΛΕΙΟ, Εκθεσιακός Χώρος
3 Δεκεμβρίου 2011 έως 7 Ιανουαρίου 2012

το καλύτερο τρενάκι που είχε ποτέ κάποιο αγόρι

 

Ο μηχανοδηγός Τζόνι Γκρέη έχει δυο αγάπες: την ατμομηχανή του και την Άνναμπελ. Ο πόλεμος βορείων και νοτίων έχει μόλις αρχίσει και, όπως όλοι οι άνδρες, κατατάσσονται στο στρατό ο πατέρας και ο αδελφός της Άνναμπελ. Άλλα όχι ο Τζόνι που παρ΄ όλες τις προσπάθειες του κρίνεται πιο χρήσιμος σαν μηχανοδηγός παρά σαν οπλίτης. Η Άνναμπελ όμως τον θεωρεί δειλό και αποφασίζει να μην του ξαναμιλήσει μέχρι να φορέσει στολή.

    Ένα χρόνο αργότερα ξανασυναντιούνται στο σταθμό “Μαριέττα”, όταν κατάσκοποι της Βόρειας Ένωσης κλέβουν την ατμομηχανή “Στρατηγός” για να την οδηγήσουν στο βορρά καταστρέφοντας στο πέρασμά τους την γραμμή των νοτίων. Μαζί τους παίρνουν αιχμάλωτη την Άνναμπελ. Ο Τζόνι αντιδρά και τους αναζητά, στην αρχή με χειράμαξα, μετά με ποδήλατο, μέχρι να καταφέρει να βρει μια άλλη ατμομηχανή για να τους κυνηγήσει. Μόνος του καταφέρνει να τους τρομοκρατήσει, κανονιοβολεί τον συρμό τους, εκείνοι πανικόβλητοι πετούν πίσω τους διάφορα εμπόδια για να τον σταματήσουν, αλλά ο Τζόνι ξεπερνά κάθε παγίδα που του στήνουν.

   Τότε όμως οι νότιοι υποχωρούν και ο Τζόνι βρίσκεται αναπάντεχα μόνος μέσα στον εχθρικό τομέα και μάλιστα αναγκασμένος να εγκαταλείψει την ατμομηχανή, κρύβεται σε ένα δάσος, πεινάει και κρυώνει μέχρι που φτάνει σε μια αγροικία. Είναι το στρατηγείο των βορείων και εκεί κρατούν την Άνναμπελ. Ο Τζόνι κρύβεται κάτω από το μεγάλο τραπέζι και ακούει τα σχέδια τους για μια αιφνιδιαστική επίθεση. Όταν οι αξιωματικοί πηγαίνουν για ύπνο εκείνος διασώζει την Άνναμπελ και δραπετεύουν μαζί. Το επόμενο πρωί βρίσκουν και κλέβουν τον “Στρατηγό”, αλλά αυτή τη φορά τους κυνηγούν οι στρατιώτες πάνω σε άλλη μηχανή.

   Ο Τζόνι και η Άνναμπελ καταφέρνουν μετά από μεγάλες περιπέτειες να φτάσουν σε μια συνοριακή γέφυρα και την πυρπολούν. Όταν λίγο μετά φτάνουν οι επιτιθέμενοι βόρειοι και προσπαθούν να περάσουν στην αντίπερα όχθη, ο Τζόνι πολεμά γενναία. Ο διοικητής των βορείων κρίνει ότι η γέφυρα δεν καίγεται αρκετά και διατάζει την ατμομηχανή “Τέξας” να την διασχίσει, όμως η γέφυρα γκρεμίζεται και η μηχανή πέφτει στο ποτάμι. Εν τω μεταξύ μια λάθος κανονιά ανατινάζει το φράγμα και το ορμητικό νερό παρασέρνει και καταστρέφει την επίθεση των βορείων. Έτσι οι νότιοι νικούν και ο Τζόνι επιστρέφει θριαμβευτής. Τώρα πια τον στρατολογούν και του φορούν στολή αξιωματικού, ενώ η Άνναμπελ είναι ενθουσιασμένη.

THE ART OF CAMOUFLAGE (by The Art School PRATT INSTITUTE 1942)

"ο ήρωας κάνει τρομερά πράγματα. Εγώ έκανα κάτι φυσικό". Γιώργος Κηρύκου

από το  http://thenetwar.com

Την ώρα που μπήκαν τα τανκς ήταν κρεμασμένος πάνω στην κολόνα και κρατούσε την ελληνική σημαία. Νύχτα 17ης Νοεμβρίου 1973. Αυτός σκαρφαλωμένος στην πύλη του Πολυτεχνείου ανεμίζει την ελληνική σημαία και φωνάζει, «όχι αδέρφια, δεν μπορείτε νατο κάνετε αυτό». Μαζί με την πόρτα του Πολυτεχνείου, όλα έγιναν συντρίμμια. 

Το όνομα του: Γιώργος Κηρύκου. Είναι ένας από τους αφανείς ήρωες του Πολυτεχνείου. Αυτός συνέχισε, επέζησε, συνελήφθη, βασανίστηκε, αποσύρθηκε, σιώπησε και δυο δεκαετίες μετά την εξέγερση κάηκε στην καταστρεπτική φωτιά της Ικαρίας το 1993 στην προσπάθεια του να απεγκλωβίσει από τον πύρινο κλοιό μια γερόντισσα που κουβαλούσε στην πλάτη του. Μια ακόμη θυσία…

Σαν εκείνη της ψυχής του, που σιγόκαιγε τον Νοέμβριο του 73 για ελευθερία, σαν αυτή που κατέκαιε 20 χρόνια μετά ολόκληρο το νησί. Το όνομα του στον κατάλογο των 13 νεκρών του τραγικού περιστατικού της Ικαρίας. Η επανάσταση δεν ήταν κάτι που γινόταν έξω απ’ αυτόν. Η μικρότερη αδερφή του Όλγα, μόλις 11 ετών τότε, θυμάται τον Γιώργο να λέει με υπερηφάνεια, «άντε να αστράψει το όραμα, να φωτιστεί η ύπαρξη μας, μπας και πάρει φωτιά ο κόσμος».

Παλικαράκι 18 ετών, με ένα σακίδιο στον ώμο και με λιγοστά χρήματα, έφυγε από το νησί για να κυνηγήσει το όνειρο στην μεγαλούπολη. Οικοδομή, ελαιοχρωματιστής ήταν μερικές από τις δου-λειέςπου έκανε εκείνο τον καιρό. Το όνειρο του όμως και η μεγάλη του αγάπη ήταν η κιθάρα. Του άρεσε να φτιάχνει στιχάκια καινά τραγουδάει για τους ανθρώπους, για τη ζωή, για το άγνωστο αύριο που ξημερώνει. Ο αρραβώνας του με μια φοιτήτρια, τη Μαρία, που έχασε μέσα στη δίνη των γεγονότων, τον έφεραν στα 19 του χρόνια στο Πολυτεχνείο. «Δεν άρεσε στον αδερφό μου να μιλάει για το Πολυτεχνείο γιατί θεωρούσε ότι δεν είχε κάνει κάτι σημαντικό», αναφέρει η 43χρονη, σήμερα, αδερφή του Όλγα και συνεχίζει: «Την ώρα που μπήκαν μέσα τα τανκς αυτός ήταν κρεμασμένος πάνω στην κολόνα και κρατούσε την ελληνική σημαία. Αρχιζε να τρέχει μαζί με άλλους και, όπως μου είχε πει, κρύφτηκε σ’ έναν φωταγωγό. Τον έπιασαν όμως και φυλακίστηκε για ένα μήνα στο Χαϊδάρι. Οι βασανιστές του τον χτυπούσαν ανελέητα, τα ρούχα του ήταν ποτισμένα από το αίμα, αλλά ο Γιώργος άντεξε. Η μητέρα μου είχε τρελαθεί, έκλεγε και έλεγε συνεχώς, χάθηκε το παιδί μου».

«Οι μέρες περνούσαν κι ελπίδες εξανεμιζόντουσαν, ώσπου ένα γράμμα της Μαρίας έφερε ξανά στο σπίτι μας τη χαρά. Ο Γιώργος ήταν ζωντανός. Μέσω ενός φαντάρου ο αδερφός μου κατάφερε να επικοινωνήσει με την αγαπημένη του καιλίγες μέρες μετά να αποφυλακιστεί», θυμάταιη Όλγα. Πέρασε αρκετός καιρός μέχρι να συνέλθει από τον ξυλοδαρμό και το σοκ που είχε υποστεί ο Γιώργος. Ποτέ όμως δεν θέλησε να δημοοιοποιήσει οτιδήποτε για την ιστορία του Πολυτεχνείου. Λίγους μήνες μετά μπαρκάρισε λόγω των οικονομικών δυσκολιών που αντιμετώπιζε και ταξίδεψε μέχρι τη μακρινή Βραζιλία. Γύρισε όμως γρήγορα, αφού ήταν παράνομος και δεν είχε κανένα χαρτί μαζί του. Έμεινε για λίγο στην Αθήνα και ύστερα έφυγε για την Αμερική, όπου γνώρισε μια κοπέλα από το Κολοράντο, παντρεύτηκε απέκτησε κι έναν γιο και έμεινε εκεί δέκα χρόνια.

Έπαιζε κιθάρα σε μαγαζιά της Αστόριας. «Εκανε αυτό που αγαπούσε. Χώρισε όμως με τη γυναίκα του και το ’87 επέστρεψε στην Ικαρία και έμεινε μαζί με την μητέρα μας, όπου έφτιαξε ξανά τη ζωή του κι έκανε έναν δεύτερο γάμο με τη Φανή». Στο νησί παρέδιδε μαθήματα κιθάρας, παίρνοντας ελάχιστα χρήματα. Το παρατσούκλι του ήταν «Αλμπάνο και οι μικροί μαθητές του κι όλο το χωριό έτσι τον αποκαλούσαν. Όλα πια στη ζωή του Γιώργου κυλούσαν ομαλά, ώσπου…. Το καλοκαίρι του 1993 θα γραφόταν ο τραγικός επίλογος.

Όταν άκουσε ότι στην περιοχή Παναγιά είχε ξεσπάσει φωτιά και είχαν παγιδευτεί 4 γέροντες έτρεξαν με τους φίλους του, τον Δημήτρη Τσαγανό και τον Ηλία Φυσίδα, νατους σώσουν. Τους μετέφεραν σε άλλο μέρος, πιστεύοντας ότι ήταν ασφαλείς. Ο αέρας όμως γύρισε καιη φωτιάήρθε επάνω τους. Εγκλωβίστηκαν και κάηκαν όλοι.

"ο ήρωας κάνει τρομερά πράγματα. Εγώ έκανα κάτι φυσικό". Irena Sendlerowa

Αρθρο της Christianna Loupa

(από το www.Palmografos.com)

Η Irena Sendler ή Irena Sendlerowa ήταν Πολωνή και καθολική. Γεννήθηκε στη Βαρσοβία το 1910 και πέθανε το 2008. Ο πατέρας της ήταν γιατρός κι ένας από τους πρώτους πολωνούς σοσιαλιστές, ο οποίος – πράγμα σπάνιο - είχε αναγάγει την ιδεολογία του σε πράξη. Συνήθως πρόσφερε τις υπηρεσίες του ανιδιοτελώς σε φτωχούς ασθενείς και κυρίως Εβραίους.

Η Ιρένα εργαζόταν ως κοινωνική λειτουργός και όταν το 1939 οι ναζί κατέλαβαν την Πολωνία ήταν Ανώτερη Διαχειρίστρια στον Τομέα Κοινωνικής Πρόνοιας της Βαρσοβίας, που οργάνωνε συσσίτια σε κάθε γειτονιά της πόλης. Εκτός όμως από τα γεύματα που παρέχονταν, ο φορέας αυτός βοηθούσε και χρηματικά τους οικονομικά αδύναμους, αλλά παρείχε και άλλες υπηρεσίες σε ορφανά, ηλικιωμένους, φτωχούς και όλους όσους είχαν ανάγκη.

Παράλληλα με τη γερμανική εισβολή, ξεκινούν και οι διωγμοί των Εβραίων. Χάρη στην Ιρένα, στις καντίνες εκείνες που στήνονται στο δρόμο, παρέχεται πλέον και σημαντική βοήθεια στους Εβραίους, όπως ρουχισμός, φάρμακα και χρήματα. Το σημαντικότερο δε είναι, η καταγραφή των Εβραίων με πλαστά χριστιανικά ονόματα και η ψευδής αναφορά για πολλές εβραϊκές οικογένειες ότι έχουν προσβληθεί από τύφο και φυματίωση, προκειμένου να αποτραπούν επιθεωρήσεις και έρευνες από τους Γερμανούς.

Το 1942, οι ναζί καταφέρνουν να συγκεντρώσουν και να απομονώσουν όλο τον εβραϊκό πληθυσμό της πόλης μέσα σε δεκαέξι οικοδομικά τετράγωνα. Πρόκειται για το λεγόμενο γκέτο της Βαρσοβίας, όπου θα συγκεντρωθούν τελικά περίπου 400.000 άνθρωποι, από τους οποίους, όσοι δεν πεθάνουν από ασθένειες και ασιτία, θα μεταφερθούν σταδιακά στο στρατόπεδο συγκεντρώσεως Τρεμπλίνκα.

Η κατάσταση στο γκέτο είναι τόσο φρικτή και επηρεάζει τόσο δραματικά την Ιρένα, ώστε. χωρίς να λογαριάσει κανέναν κίνδυνο, έγινε από τα πρώτα μέλη της Zegota,  του Συμβουλίου Βοήθειας προς τους Εβραίους, που οργάνωσε η Υπόγεια Πολωνική Αντίσταση (η οποία δούλευε κυρίως στο υπόγειο δίκτυο υπονόμων, κάτω από την πόλη). Η Ιρένα, με το κωδικό όνομα Γιολάντα, διευθύνει τις προσπάθειες διάσωσης Εβραιόπουλων.

Προκειμένου να μπαινοβγαίνει ελεύθερα στο γκέτο άλλωστε, η απίστευτη αυτή γυναίκα καταφέρνει να αποκτήσει πάσο από τον Τομέα Πρόληψης Επιδημιών της Βαρσοβίας και έτσι μπαίνει καθημερινά στο κολασμένο αυτό μέρος, κάνοντας επαφές για λογαριασμό της Αντίστασης και προμηθεύοντας τους δύστυχους Εβραίους με τρόφιμα, ρουχισμό και φάρμακα. Όμως, βλέποντας ότι περίπου πέντε χιλιάδες άνθρωποι πεθαίνουν κάθε μήνα από τις κακουχίες, κύριο μέλημά της γίνεται πλέον η φυγάδευση των παιδιών από το γκέτο. Ωστόσο, πριν δραπετεύσουν, τα παιδιά διδάσκονται κάποια αποσπάσματα από την Αγία Γραφή και μαθαίνουν να προσεύχονται κάνοντας το σχήμα του σταυρού. Έτσι, δεν θα κινήσουν υποψίες.

Πράγματι, η Ιρένα σκαρφίζεται τους πιο απίθανους τρόπους για να βγάλει τα παιδιά από εκεί, ενώ δεν είναι καθόλου εύκολο να πείσει τους γονείς να τα αποχωριστούν.

«Ζήσαμε τρομερές σκηνές», ανέφερε αργότερα η ηρωίδα μας. «Μια μητέρα συμφωνούσε μαζί μου να φυγαδεύσουμε το παιδί της. Ο πατέρας διαφωνούσε. Μου ζητούσαν εγγυήσεις. Εγώ δεν μπορούσα να εγγυηθώ καν αν θα μπορούσε το παιδί να ξεφύγει από τους φρουρούς…».

Άλλα κρύβονται σε ασθενοφόρα, αλλά σε σακιά με πατάτες, άλλα σε λινάτσες, άλλα σε κουτιά και άλλα σε φέρετρα, ως πεθαμένα. Μερικά καταφέρνει να τα βγάλει από το δικαστικό μέγαρο, που είχε δύο εισόδους, μία μέσα στο γκέτο και μία μέσα στην πόλη. Άλλα δραπετεύουν από τους υπονόμους. Ένας οδηγός ασθενοφόρου είχε βάλει δίπλα του το σκύλο του που γάβγιζε και κάλυπτε τα κλάματα των μωρών που μετέφερε λαθραία…

Το δεύτερο μέρος του σχεδίου εξ άλλου, αφορούσε την τύχη των παιδιών μετά τη φυγάδευσή τους. Ο καλός αυτός άγγελος και οι συνεργάτες του πλαστογραφούν υπογραφές και εκδίδουν εκατοντάδες ψεύτικες ταυτότητες, με τις οποίες τα εφοδιάζουν. Η Ιρένα καταφέρνει, μέσω των δέκα «φίλων – αγγελιοφόρων» της - όπως τους έλεγε - και δεκάδων εθελοντών, να τα εμπιστευτεί προσωρινά σε πολωνικές οικογένειες ή να τα διοχετεύσει σε ορφανοτροφεία ή μοναστήρια, όπου τα φροντίζουν οι καλόγριες. Δυόμισι χιλιάδες παιδιά σώθηκαν μ’ αυτόν τον τρόπο από βέβαιο θάνατο, χάρη στην Ιρένα Σέντλερ, ενώ άλλα πεντακόσια άτομα υπολογίζεται ότι είχε σώσει, πριν τη μύησή της στη Zegota.

Όμως, το 1943, οι Γερμανοί συλλαμβάνουν έναν συνεργάτη της, ο οποίος μετά από βασανιστήρια αποκαλύπτει το όνομά της. Η Ιρένα συλλαμβάνεται και βασανίζεται άγρια, αλλά δεν προδίδει κανέναν από τους συνεργάτες της, ούτε και καμία οικογένεια ανάδοχο. Δεν δίνει ούτε ένα όνομα παιδιού. Υφίσταται τρομερούς ξυλοδαρμούς, μέχρι που της σπάνε και τα δύο πόδια.

«Ήμουν ήσυχη σαν ποντίκι», σχολιάζει η ίδια, χρόνια αργότερα. «Προτιμούσα να πεθάνω, παρά να αποκαλύψω οτιδήποτε για τις επιχειρήσεις μας».

Μεταφέρεται στη φυλακή Pawiak και ορίζεται ημερομηνία εκτέλεσής της. Τελικά, η Zegota κατάφερε λίγα λεπτά πριν το απόσπασμα, να δωροδοκήσει αδρά έναν φρουρό, ο οποίος θα την αφήσει να δραπετεύσει, ενώ θα την αναφέρει στο σχετικό δελτίο, ως εκτελεσμένη. Από τότε και μέχρι το τέλος του πολέμου, θα αναγκαστεί να ζει κρυμμένη σε διάφορα μέρη της Πολωνίας, χωρίς όμως να σταματήσει ποτέ τον αγώνα της. Δεν θα καταφέρει να παρευρεθεί ούτε στην κηδεία της αγαπημένης μητέρας της.

Η Ιρένα είχε κρατήσει αρχείο με όλα τα ονόματα των παιδιών που είχε φυγαδεύσει, καθώς και τα πρόσωπα στα οποία τα είχε εμπιστευτεί, με σκοπό την επανένωσή τους με τις οικογένειές τους, όταν ο εφιάλτης θα έχει περάσει. Είχε τοποθετήσει τα ονόματα σε βάζα που τα είχε θάψει κάτω από μια μηλιά στην αυλή φιλικού της προσώπου. Όταν απελευθερώθηκε η Βαρσοβία, τον Ιανουάριο του 1945, ξεκίνησε μαζί με άλλα μέλη της Zegota, έρευνες σχετικά με τους γονείς των παιδιών. Σχεδόν όλοι είχαν εξοντωθεί στα διάφορα στρατόπεδα συγκεντρώσεως της Ευρώπης. Ελάχιστοι  επέζησαν και βρήκαν ξανά τα παιδιά τους. Όσο για την Ιρένα, που θα έχει προβλήματα με τη βάδισή της για όλη την υπόλοιπη ζωή της, θα παντρευτεί, θα αποκτήσει δύο παιδιά και θα συνεχίσει να εργάζεται ως κοινωνική λειτουργός στη Βαρσοβία.

Παρ’ όλα αυτά, μέχρι το 2000, θα παραμείνει σχεδόν στην αφάνεια, αποφεύγοντας πάντα να υπερηφανεύεται για το έργο της:

«Ένας ήρωας κάνει τρομερά πράγματα. Εγώ δεν έκανα κάτι τρομερό. Αυτό που έκανα ήταν κάτι συνηθισμένο και φυσικό», υποστήριζε με απόλυτη σεμνότητα μέχρι το τέλος της ζωής της, η γλυκιά, χαμογελαστή και πάντα χαμηλών τόνων Ιρένα, ενώ στενοχωριόταν, γιατί πίστευε ότι θα μπορούσε να είχε κάνει πολύ περισσότερα.

«Jack, the Ripper, is dead, and lying on his bed. Ηe cut his throat with Sunlight soap».

Βρέθηκε το μαχαίρι του Τζακ του Αντεροβγάλτη;

Ο Τζακ ο Αντεροβγάλτης, του οποίου η ταυτότητα παραμένει άγνωστη έχει μετατραπεί σε αστικό μύθο, που γύρω του περιστρέφονται μια επικερδής τουριστική επιχείρηση, ένα ανεξάντλητο εκδοτικό φαινόμενο (τα βιβλιοπωλεία του Λονδίνου διαθέτουν ειδικές προθήκες με δεκάδες τόμους) και μια στρατιά από παθιασμένους ντετέκτιβ τον ψάχνει ακόμα.Υπάρχουν, επίσης, και τρία μονοθεματικά περιοδικά: Τhe Ripperologist, Τhewhitechapel Journal και Ripperana.
Οι ριπερολόγοι θεωρούν ότι ο Τζακ ο Αντεροβγάλτης διέπραξε πέντε φόνους (τέσσερις υποστηρίζουν κάποιοι άλλοι) που στη γλώσσα τους αποκαλούνται τυπικά περιστατικά. 

   Το πρώτο θύμα ήταν η Μαίρη Αν Πόλι - Νίκολς, 43 ετών, η οποία βρέθηκε νεκρή στην Βucks Row (σημερινή Durward Street) στις 3.40 της 31ης Αυγούστου 1888.

Το δεύτερο ήταν η Ανι Τσάπμαν, 47 ετών, που βρέθηκε στις 6.00 της 8ης Σεπτεμβρίου σε μια αυλή στη Ηanbury Street.

Το τρίτο θύμα, το λιγότερο τυπικό, ήταν η Ελίζαμπεθ Στράιντ, 43 ετών, την οποία βρήκαν νεκρή στη 1.00 της 3ης Σεπτεμβρίου σε μια πύλη στην Βerners Street (σημερινή Ηenriques Street). Κάποιοι ισχυρίζονται ότι ο Τζακ ο Αντεροβγάλτης δεν θα μπορούσε να έχει σκοτώσει τη Στράιντ γιατί το ίδιο βράδυ στη Μιτρ Σκουέαρ βρέθηκε αποκεφαλισμένη και ακρωτηριασμένη η Κάθριν Εντοους, 46 ετών. Οπως και να ΄χει η 30ή Σεπτεμβρίου είναι η ημερομηνία του λεγόμενου «διπλού περιστατικού» και κεντρίζει ιδιαίτερα το ενδιαφέρον των ριπερολόγων.

Στις 9 Σεπτεμβρίου, σε ένα καταγώγιο της Dorset Street, εμφανίστηκε το τελευταίο θύμα: η Μαίρη Τζιν Κέλι, 25 ετών. Είναι το θύμα που υπέστη τον πιο φριχτό ακρωτηριασμό. 

 Ο δολοφόνος δρούσε πάντοτε το Σαββατο-κύριακο, γεγονός που οδηγεί στην υπόθεση ότι από τη Δευτέρα ως την Παρασκευή  εργαζόταν. Σκότωνε τα θύματά του κόβοντάς τους τη σφαγίτιδα φλέβα και στη συνέχεια κατακρεουργούσε το πτώμα με επιδέξιοτητα. Εκτιμάται ότι διαμέλισε το σώμα της Εντοους, του θύματος της Μιτρ Σκουέαρ, σε λιγότερο από πέντε λεπτά... και δεν μιλάμε για κάποιον που απλώς τεμάχιζε, αλλά αφαιρούσε χειρουργικά τα όργανα και τα τοποθετούσε με τάξη γύρω από το θύμα. Όμως ούτε το προσωνύμιο Τζακ ο Αντεροβγάλτης είναι αυθεντικό. Τα γράμματα που έλαβε το 1888 η Σκότλαντ Γιαρντ με την υπογραφή «Τζακ ο Αντεροβγάλτης», στην πραγματικότητα είχαν γραφεί από έναν δημοσιογράφο του Κεντρικού Πρακτορείου Ειδήσεων. Από τα περίφημα αυτά γράμματα μόνον ένα, που έχει τίτλο «From Ηell» («Από την Κόλαση») και συνοδευόταν από μισό ανθρώπινο νεφρό το οποίο θεωρητικά ανήκε στο τέταρτο θύμα, υπάρχει ελάχιστη πιθανότητα να συντάχτηκε από τον δολοφόνο που διέφευγε σαν χέλι. Η ταυτότητα του δράστη συσκοτίστηκε και από την ραγδαία ανάπτυξη των κλισέ εικόνων που εδραιώθηκαν ως αστικοί μύθοι, όπως ήταν η ομίχλη. Κανένα από τα βράδια εκείνα δεν είχε ομίχλη. Επίσης, μάλλον παραπλανητική είναι η κλασική εικόνα του δολοφόνου με το ημίψηλο καπέλο και το βαλιτσάκι που κυκλοφόρησε και διαδόθηκε από τον λαϊκό Τύπο της εποχής, που πίστευε ότι μόνον ένας πλούσιος θα μπορούσε να διαπράττει ατιμωρητί τέτοιου είδους εγκλήματα». 

  Γιατί όμως αυτά τα εγκλήματα απέκτησαν αμέσως παγκόσμια φήμη; Γιατί εξακολουθούν να ελκύουν την περιέργεια ενός ευρύτατου κοινού; Στην πρώτη ερώτηση δίνει απάντηση ο Ντόναλντ Ράμπελοου, πρώην αστυνομικός, πρώην διευθυντής του Μουσείου Εγκλήματος της Σκότλαντ Γιαρντ και ένας από τους πιο διακεκριμένους ριπερολόγους, στην εισαγωγή του «Τhe Complete Jack, Τhe Ripper» («Τα πάντα για τον Τζακ τον Αντεροβγάλτη»), το 1975, ενός κλασικού στο είδος του βιβλίου. Ο Ράμπελοου επισημαίνει ότι το 1888 το Γουάιτσαπελ ήταν μια πυριτιδαποθήκη έτοιμη να εκραγεί. Σχεδόν ένα εκατομμύριο άτομα, μετανάστες στην πλειονότητά τους, στοιβάζονταν σε μια συνοικία δύσοσμη και εξαιρετικά υποβαθμισμένη. Ο Τζακ Λόντον πέρασε κάποιες βδομάδες στο Γουάιτσαπελ αναζητώντας δυνατές συγκινήσεις και συνόψισε τις εντυπώσεις του σε δύο λέξεις: «Η Κόλαση». Σε κάθε δωμάτιο κοιμόντουσαν κατά μέσον όρο έξι άτομα. Η ανεργία, η εξαθλίωση και ο αλκοολισμός αφθονούσαν. Οι γυναίκες, όπως συνέβαινε και με τα θύματα του Τζακ του Αντεροβγάλτη, κατέφευγαν στην πορνεία για να βγάλουν κάποια χρήματα. Η βικτωριανή κοινωνία, πουριτανική και ιδεαλιστική ταυτόχρονα, βίωνε ένα μείγμα απέχθειας και έλξης για το το Γουάιτσαπελ και την περιοχή του Ιστ Εντ. 

 Τότε εμφανίστηκε ένας μοντέρνος δολοφόνος, ένας παράφρονας που σκότωνε για σκοτεινούς σεξουαλικούς λόγους, χωρίς όμως να βιάζει τα θύματά του. Η Σκότλαντ Γιαρντ δυσκολεύτηκε να καταλάβει ότι είχε να αντιμετωπίσει ένα νέο, χαρακτηριστικά αστικό φαινόμενο. Η καινοτομία και η ασυνήθιστη σκληρότητα των φόνων κέντρισαν το ενδιαφέρον του Αρθουρ Κόναν Ντόιλ, ο οποίος εκείνη την εποχή επινόησε τον χαρακτήρα του Σέρλοκ Χολμς. Επίσης προσέλκυσαν τον σοσιαλιστή συγγραφέα και βραβευμένο με Νομπέλ Λογοτεχνίας Τζορτζ Μπέρναρντ Σο, σύμφωνα με τον οποίο ο Τζακ ο Αντεροβγάλτης ήταν «ένας επαναστάτης» που «εξέθεσε την εξαθλίωση του Γουάιτσαπελ στα βλέμματα όλων». 

  Κατά καιρούς εμφανίζονται "πολύτιμα" στοιχεία. Το 1959 βρέθηκε μία απόρρητη αναφορά που είχε συντάξει το 1894 ο σερ Μέλβιλ Μάκναχτεν, αρχηγός της αστυνομίας εκείνη την εποχή, στην οποία έκανε λόγο για τρεις υπόπτους: τον δικηγόρο Μόνταγκιου Τζον Ντρούιτ (αυτοκτόνησε λίγο μετά τα εγκλήματα), έναν εβραίο πολωνικής καταγωγής ονόματι Ααρoν Κοσμίνσκι, ο οποίος εισήχθη σε φρενοκομείο το 1891, και τον Μάικλ Οστρόγκ, έναν εγκληματία ρωσικής καταγωγής. 

   Το τελευταίο στοιχείο που εμφανίστηκε είναι το ίδιο το μαχαίρι του Τζακ.
Ο συγγραφέας Τόνι Γουίλιαμς ισχυρίζεται ότι ψάχνοντας στα υπάρχοντα που κληρονόμησε από τον προ-προ-πάππου του βρήκε ένα μαχαίρι με λεπίδα 15 εκατοστών, το οποίο ήταν το μαχαίρι των φόνων του Τζακ του Αντεροβγάλτη, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του, και αυτό άνηκε στον Σερ Τζον Γουίλιαμς ο οποίος ήταν τότε ο βασικός ύποπτος για τους φόνους που διέπραξε ο φημισμένος δολοφόνος. Ο προ-προ-πάππους του δούλευε ως χειρουργός στο Ανατολικό Λονδίνο, όπου σφαγιάστηκαν οι πέντε πόρνες από τον Τζακ, και λίγο μετά τους φόνους έφυγε από τη βρετανική πρωτεύουσα.

   Ο συγγραφέας λοιπόν ισχυρίζεται  ότι το μαχαίρι που ανακάλυψε ταιριάζει με τις περιγραφές του φονικού όπλου που χρησιμοποιήθηκε στις επιθέσεις. "Ο ιατροδικαστής είχε πει τότε ότι σε όλους τους φόνους χρησιμοποιήθηκε το ίδιο, ιδιαιτέρως κοφτερό μαχαίρι, με μήκος λάμας 15 εκατοστών και ελαφριά κλίση προς τα πάνω, όπως περίπου ήταν εκείνη την εποχή ένα χειρουργικό νυστέρι". Ο συγγραφέας αποκάλυψε ακόμα ότι σε οικογενειακά ημερολόγια, ανακάλυψε ότι οι κοντινοί συγγενείς του Σερ Τζον Γουίλιαμς, τον φώναζαν χαϊδευτικά "θείο Τζακ".

   Σήμερα, 0ι τουριστικές περιηγήσεις στοιχίζουν έξι στερλίνες (8,85 ευρώ)- οι πιο εκλεκτές είναι αυτές που προσφέρουν ξενάγηση από τον ίδιο τον Ντόναλντ Ράμπελοου-, ξεκινούν συνήθως από τον σταθμό του μετρό του Αλντγκεϊτ Ιστ και έχουν ως άξονα την Κομέρσιαλ Στριτ, γιατί σε αυτόν τον δρόμο βρίσκονται οι δύο παμπ που υπάρχουν ακόμη από το 1888 και στις οποίες σύχναζαν τα θύματα και, υποθετικά, ο ίδιος ο δολοφόνος: η Ρrincess Αlice και η Τen Βells. Το 1888 η Τen Βells άλλαξε το όνομά της σε Τhe Jack Τhe Ripper, μετατρεπόμενο σε μουσείο αμφίβολης αισθητικής. Σήμερα, υπό τη νέα διεύθυνση, είναι ένα πολύ φυσιολογικό μπαρ, το οποίο ωστόσο αποπνέει κάτι σκοτεινό και ζοφερό. Πέρυσι, κατά τη διάρκεια μιας ανακαίνισης, βρέθηκε ένα δέμα με μωρουδιακά ρούχα του 19ου αιώνα. Ολα ήταν σκισμένα με μαχαίρι. Κάποιοι δρόμοι, όπως η Fashion Street, διατηρούν τα χαρακτηριστικά του 19ου αιώνα. Οι τουρίστες του εγκλήματος διαθέτουν χάρτες της εποχής και περιεργάζονται με κρυφή απόλαυση τις εξαιρετικά μακάβριες φωτογραφίες που διευκολύνουν τους ξεναγούς. Η Λίντσεϊ Σίβιτερ συνήθιζε να λέει το τραγούδι που ακούστηκε να τραγουδούν στην Κέλι, το τελευταίο θύμα, λίγο προτού πεθάνει. Δεν το κάνει πλέον. Προσπαθεί να μην ενοχλεί τη γειτονιά, γιατί πολλές συμμορίες νέων από τη Σρι Λάνκα (την εθνότητα που κυριαρχεί σήμερα στη συνοικία) συνηθίζουν να παρενοχλούν τα γκρουπ των τουριστών με βρισιές και πετροβολήματα. «Το Γουάιτσαπελ εξακολουθεί να είναι μια περιοχή υποβαθμισμένη, δύσκολη και επικίνδυνη τη νύχτα αλλά με άλλον τρόπο» σχολιάζει ο Φρογκ Μούντι. Σε γενικές γραμμές οι ασιάτες κάτοικοι δεν δείχνουν το παραμικρό ενδιαφέρον για αυτή την παλιά ιστορία. Τα παιδιά των Ασιατών της γειτονιάς μαθαίνουν τις πρώτες αγγλικές λέξεις τους με ένα παλιό τραγούδι που ακόμη ακούγεται τα απογεύματα στα παιδικά παιχνίδια:

«Jack, the Ripper, is dead, and lying on his bed. Ηe cut his throat with Sunlight soap» («Ο Τζακ ο Αντεροβγάλτης είναι νεκρός, ξαπλωμένος στο κρεβάτι του. Εκοψε τον λαιμό του με σαπούνι Σάνλαϊτ»).